രാഹുൽ ഗാന്ധി റായ്ബറേലിയിൽ മത്സരിക്കുമ്പോൾ | വഴിപോക്കൻ

അരക്ഷിതാവസ്ഥയുടെ നിഴൽ

നെഹ്രുവിന്റെ സോഷ്യലിസ്റ്റ് നയങ്ങൾ മാത്രമല്ല റാവു തിരസ്‌കരിച്ചത്. ആത്യന്തികമായി നെഹ്രു കുടുംബത്തിനെതിരെയും റാവു തിരിഞ്ഞു. ടെൻ ജൻപഥിലെ വീട്ടിൽ പോയി സോണിയയെ കണ്ട് സർക്കാർ കാര്യങ്ങൾ വിശദീകരിക്കുന്ന പരിപാടി റാവു ഇടയ്ക്കുവെച്ച് നിർത്തി. പ്രധാനമന്ത്രി വേറെ, നെഹ്രു കുടുംബത്തിന്റെ തലൈവി വേറെ എന്നായി റാവുവിന്റെ ലൈൻ. ബാബ്‌റി മസ്ജിദ് തകർക്കപ്പെട്ടതാണ് റാവുവിന്റെ ഈ പദ്ധതി പൊളിച്ചത്. കൃത്യമായൊരു രാഷ്ട്രീയ ജാഗ്രത അന്ന് റാവു കാണിച്ചിരുന്നെങ്കിൽ ഗാന്ധി കുടുംബത്തിൽ നിന്നുള്ള കോൺഗ്രസിന്റെ വ്യതിയാനം ചിലപ്പോൾ ശാശ്വതമാവുമായിരുന്നു.

1996-ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഭൂരിപക്ഷം കിട്ടാതായതോടെ റാവു കോൺഗ്രസിന് ബാദ്ധ്യതയായി. റാവുവിന് പകരം കേസരി കോൺഗ്രസിന്റെ തലപ്പത്തുവന്നു. ഈ കേസരിയെ ചെവിക്ക് പിടിച്ച് പുറത്താക്കിയാണ് കോൺഗ്രസുകാർ 1998 മാർച്ചിൽ സോണിയയെ പ്രസിഡന്റ് സ്ഥാനത്തേക്ക് കൊണ്ടുവന്നത്. അദ്ധ്യക്ഷ സ്ഥാനം ഏറ്റെടുക്കാൻ സോണിയ എ.ഐ.സി.സി. ആസ്ഥാനത്തെത്തിയപ്പോൾ കേസരിയെ ഒരു മുറിയിൽ പൂട്ടിയിട്ടിരിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നൊക്കെ റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ടായിരുന്നു.

നെഹ്രു ജീവിച്ചിരിക്കെയാണ് ഇന്ദിര ഗാന്ധി 1959-ൽ കോൺഗ്രസ് പ്രസിഡന്റാവുന്നത്. പക്ഷേ, അതൊരിക്കലും ഇന്ദിരയെ നെഹ്രുവിന്റെ പിൻഗാമിയാക്കാനുള്ള പദ്ധതിയായിരുന്നില്ല. ശാസ്ത്രിയാണ് നെഹ്രുവിനെ തുടർന്ന് പ്രധാനമന്ത്രിയാവുക എന്നത് കാമരാജ് പദ്ധതിയിലൂടെ വ്യക്തമാവുകയും ചെയ്തു. പക്ഷേ, ഇന്ദിരയും സോണിയയും സഞ്ചരിച്ചത് നെഹ്രുവിന്റെ വഴിയലൂടെയല്ല. സഞ്ജയ് ആയിരിക്കും തന്റെ പിൻഗാമിയെന്ന് ഇന്ദിര നിശ്ചയിച്ചുറപ്പിച്ചിരുന്നു. 1980-ൽ സഞ്ജയ് അകാല മരണത്തിനിടയായിരുന്നില്ലെങ്കിൽ രാജിവ് ഗാന്ധിയുടെ ജീവിതം ഒരു പൈലറ്റിന്റേത് തന്നെയായി തുടരുമായിരുന്നു. മരണമാണ് പലപ്പോഴും ജീവിതങ്ങൾ മാറ്റിമറിക്കുന്നത്. അങ്ങിനെ മാറിമറിഞ്ഞ ഒരു ജിവിതത്തിനുടമയാണ് സോണിയ ഗാന്ധി.

2017-ൽ രാഹുലിനെ പ്രസിഡന്റാക്കിയപ്പോൾ ഇനി ഈ പണിക്ക് താനുണ്ടാവില്ലെന്ന് സോണിയ തീരുമാനിച്ചിരുന്നു. എന്നിട്ടും 2019-ൽ രാഹുൽ പ്രസിഡന്റ് സ്ഥാനത്തുനിന്നും ഇറങ്ങിപ്പോയപ്പോൾ സോണിയ വീണ്ടും ആ മുൾക്കിരീടം ഏറ്റെടുത്തു. മകനിൽ സോണിയയ്ക്കുള്ള പ്രതീക്ഷകൾ അത്രയേറെ വലുതായിരുന്നു. കറകളില്ലാത്ത പൊതുജീവിതമാണ് രാഹുൽ ഗാന്ധിയുടെ മുഖ്യ സവിശേഷത. ബി.ജെ.പിയും ആർ.എസ്.എസും തലകുത്തി നിന്നിട്ടും ഇതുവരെ കാമ്പുള്ള ഒരാരോപണം പോലും രാഹുലിനെതിരെ ഉയർത്താനായിട്ടില്ല. 

വ്യക്തിജിവിതത്തിലും പൊതുജീവിതത്തിലും ചില ആദർശങ്ങൾ മുറുകെപ്പിടിച്ചു കൊണ്ടുള്ള ജീവിതമാണ് രാഹുലിന്റേത്. ഇന്ത്യൻ അതിർത്തിയിൽ ചൈന നടത്തിയ കയ്യേറ്റങ്ങൾക്കതിരെ മോദി ഭരണകൂടം ഒരക്ഷരം പോലും പറയാത്തത് എന്തുകൊണ്ടാണെന്നത് ഉൾപ്പെടെയുള്ള പ്രസക്തമായ ചോദ്യങ്ങൾ രാഹുൽ നിരന്തരം ചോദിക്കുന്നുണ്ട്. ഇന്ത്യയിലിന്നിപ്പോൾ ഏറ്റവും ശക്തമായ വ്യവസായ ഗ്രൂപ്പെന്ന് നിസ്സംശയം പറയാവുന്ന അദാനി കമ്പനിക്കെതിരെ പരസ്യമായി നിലപാടെടുക്കാൻ കഴിയുന്ന ഒരേയൊരു പ്രമുഖ നേതാവ് രാഹുൽ മാത്രമാണ്. രാഹുൽ ഉന്നയിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾക്കൊന്നും തന്നെ മോദിക്കും കൂട്ടർക്കും മറുപടിയില്ലെന്നതാണ് യാഥാർത്ഥ്യം.

കാമരാജ് അടക്കമുള്ള സിൻഡിക്കറ്റിനെ മറികടന്നാണ് ഇന്ദിര അധികാരം നിലനിർത്തിയതെന്ന് മറക്കാനാവില്ല. തീർത്തും അപ്രതീക്ഷിതമായാണ് രാജിവ് അധികാരത്തിലെത്തിയത്. അധികാരത്തിന് പുറത്ത് വെറും രണ്ട് വർഷം മാത്രമാണ് രാജീവുണ്ടായിരുന്നത്. അപ്പോഴേക്കും ആ ജീവിതം അകാലത്തിൽ പൊലിയുകയും ചെയ്തു. ഗാന്ധി കുടുംബത്തിന്റെ മേൽവിലാസത്തിലാണ് സോണിയയും കോൺഗ്രസിന്റെ തലപ്പത്തെത്തിയതെങ്കിലും റാവുവിനെപ്പോലുള്ള കുശാഗ്ര ബുദ്ധികളെ സോണിയ മറികടന്നത് സ്വയം വെട്ടിത്തുറന്ന വഴികളിലൂടെയാണ്.

പ്രിയങ്കയും രാഹുലും പക്ഷേ, അധികാരത്തിന്റെ സൃഷ്ടികളും ഉപോത്പന്നങ്ങളുമാണ്. ഇന്ത്യയെന്നാൽ ഇന്ദിര എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന കാലത്തായിരുന്നു ഇരുവരുടെയും പിറവി. അടിയന്തരാവസ്ഥയും അതിനു ശേഷമുള്ള ഇന്ദിരയുടെ വീഴ്ചയും നന്നേ ചെറിയ പ്രായമായിരുന്നതിനാൽ ഇരുവരേയും കാര്യമായി ബാധിച്ചിരിക്കാനിടയില്ല. പക്ഷേ, ഇന്ദിരയുടെയും രാജീവിന്റെയും കൊലകൾ തീർത്ത അരക്ഷിതാവസ്ഥ ഇരുവരുടെയും വ്യക്തിവികാസത്തെ തീർച്ചയായും അടയാളപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ടാവും. 

എവിടെയും ഒരു ശത്രു ഒളിഞ്ഞിരിക്കുന്നുണ്ടാവാമെന്ന ചിന്ത ഭീകരമായ അനുഭവമാണ്. സമൂഹമല്ല കുടുംബമാണ് സുരക്ഷിതമെന്ന അവസ്ഥയുണ്ടാവുമ്പോൾ അത് തീർത്തും വ്യത്യസ്തമായ ഒരു പാതയിലൂടെയുള്ള യാത്രയും സഞ്ചാരവുമാവുന്നു. സോണിയ എന്ന മാതൃബിംബത്തിന് ചുറ്റുമായി നീങ്ങുന്ന രണ്ട് ഉപഗ്രഹങ്ങളായിരുന്നു ഇരുവരും. പാർട്ടിയെന്നാൽ കുടുംബവും കുടുംബമെന്നാൽ പാർട്ടിയുമാവുന്ന അവസ്ഥ. ഇതൊരു കെണിയും പ്രലോഭനവുമായിരുന്നു. ഈ കെണിയിൽനിന്നു രാഹുൽ പുറത്തുവരുന്ന കാഴ്ചയാണ് ഇപ്പോൾ ഇന്ത്യ കണ്ടുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. ഭാരത് ജോഡൊ യാത്ര ഈ വഴിക്കുള്ള വലിയൊരു മുന്നേറ്റമായിരുന്നു. സംഘപരിവാറുമായി മുഖാമുഖം നിൽക്കുന്ന, അരക്ഷിതാവസ്ഥയുടെ കെണിയിൽനിന്ന് മോചിതനാവുന്ന ഒരു രാഷ്ട്രീയ നേതാവായുള്ള രാഹുലിന്റെ പരിണാമമായിരുന്നു അത്.

ഉലയുന്ന അസ്തിവാരം

ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയത്തിൽ മിഡിൽ ക്ലാസ്സ് (മദ്ധ്യവർഗ്ഗം) ഒരു ശക്തിയായി മാറുന്നത് ഇതേ കാലയളവിലാണ്. അദമ്യമായ ആഗ്രഹങ്ങളും അഭിലാഷങ്ങളുമാണ് മിഡിൽ ക്ലാസിനെ നിർണ്ണയിക്കുന്നത്. വ്യവസായ ലോകത്ത് അംബാനിയും അദാനിയും ഈ മിഡിൽ ക്ലാസിന്റെ പ്രതിനിധികളാണ്. രാഷ്ട്രീയത്തിൽ അടുത്തിടെ വിജയിച്ചിട്ടുള്ള എല്ലാ നേതാക്കളും ഈ ആഗ്രഹാഭിലാഷങ്ങൾ സ്വയം നെഞ്ചേറ്റിയവരാണ്. മോദിയും മതയും കെജ്‌രിവാളും നവീനും യോഗിയും സ്റ്റാലിനും ജഗൻ മോഹൻ റെഡ്ഡിയും  ഈ മദ്ധ്യവർഗ്ഗത്തിന്റെ പതാകയേന്തുന്നവരാണ്. എന്തിന് കേരളത്തിൽ രണ്ടാംവട്ടം തുടർച്ചയായി അധികാരത്തിലെത്തുന്ന ഇടത് മുഖ്യമന്ത്രിയെന്ന ഖ്യാതിയുള്ള പിണറായി വിജയൻ മുന്നോട്ടുവെയ്ക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയ പദ്ധതികളും മദ്ധ്യവർഗ്ഗത്തിന്റേതാണ്.

ഇന്ത്യയിലെ മദ്ധ്യവർഗ്ഗത്തിന്റെ മുന്നേറ്റം  ആർ.എസ്.എസും ബി.ജെ.പിയും കൃത്യമായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു. 2001-ൽ നരേന്ദ്ര ദാമോദർദാസ് മോദിയെ ഗുജറാത്തിലേക്ക് മുഖ്യമന്ത്രിയായി അയക്കുമ്പോൾ ഭാവി ഭാരതത്തിന്റെ തലക്കുറി നാഗ്പൂരിലെ ആർ.എസ്.എസ്. ആസ്ഥാനത്ത് രൂപപ്പെട്ടുകഴിഞ്ഞിരുന്നു. 2 ജി കുംഭകോണം തുറന്നെടുത്തുകൊണ്ട് വിനോദ് റായി നടത്തിയ നീക്കത്തിന് ചുവടുപിടിച്ചാണ് അണ്ണാഹസാരെയുടെ അഴിമതി വിരുദ്ധ മുന്നേറ്റമുണ്ടാവുന്നത്. ഇന്ത്യയിലെ മദ്ധ്യവർഗ്ഗത്തെ കോൺഗ്രസിനെതിരെ തിരിച്ചുവിട്ട രണ്ട് സംഭവവികാസങ്ങൾ. 

2014-ൽ നാൽപ്പത്തിനാലുകാരനായ രാഹുലും അറുപത്തിനാലുകാരനായ മോദിയും മുഖാമുഖം വന്നപ്പോൾ ഇന്ത്യയിൽ യുവജനങ്ങളിൽ ഭൂരിപക്ഷവും മോദിക്കൊപ്പം അണിനിരന്നത് മോദി ഉയർത്തിക്കാട്ടിയ ഗുജറാത്തിലെ മിഡിൽക്ലാസ് മാജിക്കിൽ ഭ്രമിച്ചിട്ടായിരുന്നു. പക്ഷേ, വികസന മുദ്രാവാക്യം ഒരു മറ മാത്രമായിരുന്നു. ദല്ലാൾ മുതലാളത്തവും ഹിന്ദുത്വയും വികസനത്തിന് പകരമാവുന്ന കാഴ്ചയാണ് പിന്നീടുണ്ടായത്. എന്തിനുമേതിനും മറുമരുന്നായി പ്രയോഗിക്കാവുന്ന ഹിന്ദുത്വയുടെ പ്രവാചകനും കുലഗുരുവുമായി മോദി പരിണമിച്ചു. തികച്ചും ആസൂത്രിതമായ പരിണാമമായിരുന്നു ഇത്. 

നവ ലിബറൽ സാമ്പത്തിക നയങ്ങൾ വളർത്തിയ വൻകിട ഇന്ത്യൻ കോർപറേറ്റുകൾ ഈ പരിണാമത്തിൽ കൊമ്പും കുഴലുമായി മോദിക്കൊപ്പം നിലയറുപ്പിച്ചു. അധികാരം വിശ്വരൂപമെടുക്കുന്ന കാഴ്ചയായിരുന്നു അത്. പണത്തിന് പണവും ആളിനാളും പ്രത്യയശാസ്ത്രത്തിന് പ്രത്യയശാസ്ത്രവുമായി ആർ.എസ്.എസും ബി.ജെ.പിയും മെജോറിറ്റേറിയൻ ഭരണകൂടത്തിന് അസ്തിവാരം തീർത്തു.

ഇന്നിപ്പോൾ, ഈ അസ്തിവാരം ഒന്നുലയുകയാണെന്നാണ് വടക്കേ ഇന്ത്യയിൽനിന്നു വരുന്ന റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ബി.ജെ.പിക്ക് 370, എൻ.ഡി.എയ്ക്ക് 400 ഐന്നാക്കെയുള്ള മുദ്രാവാക്യങ്ങൾ അപ്രത്യക്ഷമാവാൻ തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. കാര്യങ്ങൾ കൈവിട്ടുപോവുകയാണെന്ന പരിഭ്രാന്തിയിൽ എന്തു പറയണം എങ്ങനെ പറയണം എന്നറിയാതെ പ്രധാനമന്ത്രി ഉഴലുന്നതും രാജ്യം കണ്ടുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.

തൊഴിലില്ലായ്മയും  വിലക്കയറ്റവും തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ മുഖ്യവിഷയങ്ങളായി മാറുകയാണ്. അശരണരും നിരാലംബരുമായ സാധാരണ ഇന്ത്യൻ ജനത രാഷ്ട്രീയമായി പ്രതികരിക്കാൻ തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നുവെന്നാണ് യോഗേന്ദ്ര യാദവിനെപ്പോലുള്ളവർ പറയുന്നത്. 1977-നെയും 2004-നെയും ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്ന മാറ്റം. ഈ മാറ്റത്തിന്റെ സ്പന്ദനം പിടിച്ചെടുക്കാൻ രാഹുലിനും കോൺഗ്രസിനുമായിട്ടുണ്ടോ എന്ന് ജൂൺ നാലിന് പുറത്തുവരുന്ന ജനവിധി പറയും. ഈ സന്ദിഗ്ദ്ധ ഘട്ടത്തിൽ, റായ്ബറേലി പോലുള്ള കെണികൾ തിരിച്ചറിയാൻ രാഹുലിനാവണം.  

2004-ൽ പ്രധാനമന്ത്രിപദം എന്ന വലിയ പ്രലോഭനം മറികടക്കാൻ സോണിയയ്ക്ക് കഴിഞ്ഞിരുന്നു. ഇതിപ്പോൾ രാഹുലിനും പ്രിയങ്കയ്ക്കും മേൽ അത്തരം സ്വപ്നങ്ങൾ നെയ്യാതിരിക്കാനും സോണിയയ്ക്ക് കഴിയണം. ചെങ്കോട്ടയിൽ ഇന്ത്യൻ പതാക ഉയർത്തുക എന്ന ദൗത്യം കുടുംബത്തിന്റേതല്ലെന്നും പാർട്ടിയുടേതാണെന്നുമുള്ള തിരിച്ചറിവാണത്. ഈ തിരിച്ചറിവാണ് കാലവും ചരിത്രവും ഗാന്ധി കുടുംബത്തിൽനിന്നു പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്. ഇന്ത്യ എന്ന മഹത്തായ ആശയം ഈ അന്തരാള ഘട്ടത്തിൽ കോൺഗ്രസിനെപ്പോലൊരു രാഷ്ട്രീയപ്പാർട്ടിയെ ആവശ്യപ്പെടുന്നുണ്ട്. ഗാന്ധി കുടുംബമില്ലെങ്കിൽ കോൺഗ്രസ് ഇല്ലെന്ന മുദ്രാവാക്യമല്ല കോൺഗ്രസില്ലെങ്കിൽ ഗാന്ധി കുടുംബമില്ലെന്ന മുദ്രാവാക്യമാണ്  പത്താം നമ്പർ ജൻപഥിൽനിന്ന് ഉയരേണ്ടത്. അത്തരമൊരു സർഗ്ഗാത്മക ഇടപെടലായിരിക്കും കോൺഗ്രസിന്റെ ഭാവി നിർണ്ണയിക്കുന്നതും നിർവ്വചിക്കുന്നതും.

വഴിയിൽ കേട്ടത്:  അംബാനിയുടെയും അദാനിയുടെയും കള്ളപ്പണം വാങ്ങിയിട്ടുണ്ടോയെന്ന് രാഹുൽ ഗാന്ധിയും കോൺഗ്രസും വ്യക്തമാക്കണമെന്ന് നരേന്ദ്ര മോദി. നോട്ട് നിരോധനത്തിലൂടെ കള്ളപ്പണത്തിന്റെ കഥ കഴിച്ചു എന്നൊക്കെ തട്ടിവിട്ടിരുന്നത് അപ്പോൾ  ചുമ്മാ ഒരു നേരംപോക്കായിരുന്നോ!