ഈ പൂവിന്റെ നിറം വെള്ളയല്ല, പർപ്പിൾ; ബ്രഹ്മകമലത്തിന് കമലവുമായി ബന്ധമില്ല, സൂര്യകാന്തിയുടെ ബന്ധു

പൂജയ്ക്കെടുക്കുന്ന പുഷ്പം, പുറകിലെ ഐതിഹ്യം

ഹിമാലയ താഴ്വരയിലെ വാലി ഓഫ് ഫ്ലവേഴ്സ് നാഷണൽ പാർക്ക് ബ്രഹ്മകമലത്തിന് പ്രശസ്തമാണ്. ഹിമാലയത്തിലെ ബദരീനാഥ് അമ്പലത്തിൽ വിഷ്ണുവിനും കേദാർനാഥ് ക്ഷേത്രത്തിൽ ശിവനും പൂജക്ക് എടുക്കുന്നത് ബ്രഹ്മകമലമാണ്. നന്ദാഷ്ടമി ഉത്സവകാലത്ത് ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ബ്രഹ്മകമലം നിവേദ്യമായി സമർപ്പിക്കുകയും പൂജക്ക് ശേഷം പ്രസാദമായി വിതരണവും ചെയ്യാറുണ്ട്. ബ്രഹ്മകമലത്തിൻറെ ഉത്ഭവത്തെക്കുറിച്ച് ഐതിഹ്യങ്ങളുമുണ്ട്. ഗണപതിയുടെ ശരീരത്തിൽ ആനയുടെ തല പ്രതിഷ്ഠിക്കാൻ ശിവനെ സഹായിക്കാനായി ബ്രഹ്മാവ് സൃഷ്ടിച്ച അത്ഭുത സസ്യമാണ് ബ്രഹ്മകമലം എന്നാണ് ഒരു ഐതിഹ്യം. സമാനമായി മറ്റൊരു വിശ്വാസം ഉള്ളത് ലക്ഷ്മണന്റെ ജീവൻ മൃതസഞ്ജീവനി ഉപയോഗിച്ച് രക്ഷിച്ചപ്പോൾ അത് ആഘോഷിക്കാനായി ദേവന്മാർ സ്വർ​ഗത്തിൽ നിന്ന് ബ്രഹ്മകമലമാണ് ഭൂമിയിലേക്ക് വർഷിച്ചതെന്നും അങ്ങനെയാണ് ഭൂമിയിൽ ഈ സസ്യം എത്തിയത് എന്നുമാണ്. അതിനാൽ തന്നെ ഹൈന്ദവ വിശ്വാസങ്ങളിൽ ഏറെ ദിവ്യമായി കരുതുന്ന പൂക്കളാണ് ഇവ. 

ഇവ പൂക്കുന്ന സമയത്ത് അത് കാണുവാൻ വേണ്ടി മാത്രം തീർഥാടകരും സഞ്ചാരികളും കൂട്ടമായി ഹിമാലയൻ താഴ്വരകളിലും വാലി ഓഫ് ഫ്ലവേഴ്സ് നാഷണൽ പാർക്കിലും എത്തുന്നത് പതിവാണ്. ഈ പൂവ് ആലേഖനം ചെയ്തുകൊണ്ട് ഒരു തപാൽ സ്റ്റാമ്പ് പോസ്റ്റൽ വകുപ്പ് പുറത്തിറക്കിയിട്ടുണ്ട്. പരമ്പരാഗതമായി ബ്രഹ്മകമലം തളർച്ച,  വാതം, മസ്തിഷ്കജ്വരം കരൾ രോഗങ്ങൾ ചുമ തുടങ്ങി അനേകം ശാരീരിക പ്രശ്നങ്ങൾക്കുള്ള പ്രതിവിധിയായി ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. എങ്കിലും വിശദമായ ശാസ്ത്രീയ പഠനങ്ങൾ ഇതിൻറെ ഔഷധ ഉപയോഗത്തെക്കുറിച്ച് പൂർണമായും നടന്നിട്ടില്ല. കാലാവസ്ഥ വ്യതിയാനം തീർഥാടനത്തിനും ടൂറിസത്തിനുമായുള്ള ജനങ്ങളുടെ വലിയ തോതിലുള്ള കടന്നുകയറ്റം എന്നിവ ബ്രഹ്മകമലം കാണുന്ന സ്വാഭാവിക ആവാസവ്യവസ്ഥകളുടെ വലിയ രീതിയിലുള്ള ശോഷണത്തിന് കാരണമായിട്ടുണ്ട്. അതിനാൽ തന്നെ നിലവിൽ വംശനാശ ഭീഷണി നേരിടുന്ന ഒരു സസ്യമായാണ് ഇതിനെ കണക്കാക്കിയിരിക്കുന്നത്. നിലവിൽ ഹിമാലയ മേഖലയിൽ മാത്രമാണ് ഈ സസ്യം കണ്ടിട്ടുള്ളത്.

പൂവിന്റെ നിറം തൂവെള്ളയല്ല, പർപ്പിളാണ്

ഏകദേശം അര മീറ്റർ വരെ ഉയരം വയ്ക്കുന്ന ഒരു കുറ്റിച്ചെടിയാണ് ബ്രഹ്മകമലം. പർപ്പിൾ നിറത്തിലുള്ള പൂക്കുലകളിൽ ധാരാളം ചെറിയ പൂക്കൾ കൂടി നിൽക്കുന്നുണ്ടാവും. പൂക്കളിൽ കേസരങ്ങളും അണ്ഡാശയവും കാണും. ജൂലൈ മുതൽ ഓഗസ്റ്റ് അവസാനം വരെയുള്ള കാലഘട്ടത്തിലാണ് പുഷ്പിക്കുന്ന സമയം. തേനീച്ചകളും ചെറിയ വണ്ടുളുമാണ് പ്രധാന പരാഗ വാഹകർ. ഒക്ടോബർ അവസാനം വരെ ഇത് നിൽക്കും ഹിമാലയൻ താഴ്വാരങ്ങളിലെ പുൽമേടുകളിലും പാറ ഇടുക്കുകളിലും ഇത് ധാരാളമായി പൂത്തുനിൽക്കുന്ന കാണാൻ നല്ല ഭംഗിയാണ്. ശൈത്യകാലം ആവുമ്പോൾ മണ്ണിനടിയിലുള്ള വേരൊഴികെ ഭൂമിക്ക് മുകളിലുള്ള എല്ലാ ഭാഗങ്ങളും കരിഞ്ഞു പോകുന്നു. അടുത്ത മഴക്കാലത്താണ് വീണ്ടും വേരിൽ നിന്നും പുതിയ ചില്ലകൾ വളർന്നുവരിക. 

വംശനാശം ഭീഷണി ഉള്ളതുകൊണ്ടുതന്നെ ഈ സസ്യങ്ങളുടെ വലിയ രീതിയിലുള്ള പ്രജനനത്തിന് ടിഷ്യുകൾച്ചർ മാർ​ഗങ്ങൾ അവലംബിച്ചു കൊണ്ടുള്ള പരിശ്രമങ്ങൾ നടക്കുന്നുണ്ട്. നിലവിൽ ലഭ്യമായിട്ടുള്ള വളരെ കുറച്ച് പഠനങ്ങൾ പറയുന്നത് ബ്രഹ്മകമലത്തിന് ബാക്ടീരിയകൾക്കെതിരേ പ്രതിരോധിക്കാനും ആൻറി ഓക്സിഡൻറ് ഗുണം ഉള്ളതായും പറയുന്നു. 

നമ്മുടെ നാട്ടിൽ വ്യാപകമായ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഔഷധസസ്യമായ കൊട്ടം ബ്രഹ്മകമലത്തിന്റെ അടുത്ത ബന്ധുവാണ്. Saussurea lappa ആണ് കൊട്ടം. ഉത്തരാഖണ്ഡ് ഒരു പുതിയ സംസ്ഥാനം രൂപീകൃതമായപ്പോൾ തങ്ങളുടെ ദേശീയ പുഷ്പമായി തിരഞ്ഞെടുത്തത് ബ്രഹ്മകമലത്തെ ആണ്. നമ്മുടെ നാട്ടിൽ സാധാരണ കണ്ടുവരുന്ന നിശാഗന്ധിയെ ചിലപ്പോൾ ബ്രഹ്മകമലം എന്ന് വിളിക്കാറുണ്ട്. ബ്രഹ്മകമലം എന്ന പേരിൽ മാർക്കറ്റിൽ ലഭിക്കുന്ന തൈകൾ മിക്കവാറും നിശാഗന്ധിയുടെ ആയിരിക്കാനാണ് സാധ്യത.