ഇന്ത്യ വിടുക! ഈ രണ്ടു വാക്കുകൾ ഒരുകാലത്ത് ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണാധികാരികളെ ആശങ്കയിലാഴ്ത്തി. 1942 ൽ ഉയർന്ന ഈ മുദ്രാവാക്യം പിന്നീട് ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും ശക്തമായ ജനകീയ പ്രസ്ഥാനങ്ങളിലൊന്നായി മാറി. അതാണ് ക്വിറ്റ് ഇന്ത്യാ സമരം. 1942 ഓഗസ്റ്റ് 8-ന് ബോംബെയിലെ (ഇന്നത്തെ മുംബൈ) ഗോവാലിയ ടാങ്ക് മൈതാനത്ത് ചേർന്ന ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് സമ്മേളനത്തിൽ ക്വിറ്റ് ഇന്ത്യാ പ്രമേയം പാസാക്കി. മഹാത്മാ ഗാന്ധി അവിടെ നടത്തിയ പ്രസംഗത്തിലാണ് പ്രശസ്തമായ 'പ്രവർത്തിക്കുക അല്ലെങ്കിൽ മരിക്കുക' (Do or Die) എന്ന ആഹ്വാനം മുഴങ്ങിയത്. അടുത്ത ദിവസം, ഓഗസ്റ്റ് 9-ന്, ബ്രിട്ടീഷ് സർക്കാർ ഗാന്ധിജിയെയും ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിനെയും സർദാർ വല്ലഭായ് പട്ടേലിനെയും ഉൾപ്പെടെ പ്രമുഖ നേതാക്കളെ അറസ്റ്റ് ചെയ്തു. എന്നാൽ നേതാക്കൾ ജയിലിലായിട്ടും സമരം അവസാനിച്ചില്ല. സാധാരണ ജനങ്ങൾ തന്നെ സമരത്തിന്റെ നേതൃത്വം ഏറ്റെടുത്തു.

To advertise here,

ഈ സമരത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രത്യേകത, അത് ഒരു നേതാവിന്റെ മാത്രം പ്രസ്ഥാനമായിരുന്നില്ല എന്നതാണ്. വിദ്യാർഥികൾ, തൊഴിലാളികൾ, കർഷകർ, സ്ത്രീകൾ, യുവാക്കൾ തുടങ്ങി സമൂഹത്തിന്റെ എല്ലാ വിഭാഗക്കാരും സമരത്തിൽ പങ്കാളികളായി. രാജ്യത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലും ജനങ്ങൾ പ്രകടനങ്ങൾ നടത്തി, ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിനെതിരെ പ്രതിഷേധിച്ചു. ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ രഹസ്യ റേഡിയോ നിലയങ്ങൾ പ്രവർത്തിപ്പിച്ചും സ്വാതന്ത്ര്യസന്ദേശങ്ങൾ ജനങ്ങളിലെത്തിച്ചു. ക്വിറ്റ് ഇന്ത്യാ സമരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മറ്റൊരു കൗതുകകരമായ കാര്യം, ഈ സമരത്തിന് 'ഓഗസ്റ്റ് വിപ്ലവം' (August Revolution) എന്നും പേരുണ്ടെന്നതാണ്. സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായുള്ള ജനങ്ങളുടെ അടങ്ങാത്ത ആഗ്രഹത്തിന്റെ പ്രതീകമായാണ് ഈ പേര് ചരിത്രത്തിൽ ഇടംപിടിച്ചത്. സമരം ഉടൻ ഇന്ത്യയ്ക്ക് സ്വാതന്ത്ര്യം നേടിക്കൊടുത്തില്ല. എന്നാൽ ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകൂടത്തിന് ഇന്ത്യയെ പഴയതുപോലെ ഭരിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്ന കാര്യം വ്യക്തമായി. രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിനുശേഷം ബ്രിട്ടീഷ് സർക്കാർ ഇന്ത്യയ്ക്ക് സ്വാതന്ത്ര്യം നൽകേണ്ട സാഹചര്യം രൂപപ്പെട്ടു. അങ്ങനെ, 1947 ഓഗസ്റ്റ് 15-ന് ഇന്ത്യ സ്വതന്ത്രരാജ്യമായി.