സോനം വാങ്ചുക്ക് നിരാഹാരസമരം അവസാനിപ്പിച്ചതിന്റെ പിറ്റേന്നാണ് പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്രമോദി റേഡിയോയിൽ നടത്തിയ ഏതാനും പരാമർശങ്ങൾ കേട്ടത്. പ്രസംഗം പിന്നീട് പൂർണരൂപത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടതിനാൽ ആവർത്തിക്കുന്നില്ല. എന്നാൽ എന്റെ മനസ്സിൽപ്പതിഞ്ഞത്, തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ ഒരു നാടകത്തിൽ പഴയൊരു കഥാപാത്രത്തെ വീണ്ടും അവതരിപ്പിക്കുകയാണെന്ന കാര്യം മോദി തിരിച്ചറിയാതെ പോയെന്ന തോന്നലാണ്. സാഹചര്യത്തെ ഇത്തരത്തിൽ തെറ്റായി വായിക്കുന്നത് ആഴത്തിലുള്ള ഒരു ദൗർബല്യത്തിന്റെ സൂചനയാണ്.

To advertise here,

രണ്ടു പതിറ്റാണ്ടിലേറെയായി അതുല്യനായ തെറ്റുപറ്റാത്ത നേതാവെന്ന തരത്തിലുള്ള വേഷമാണ് മോദി അവതരിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. വാങ്ചുക്കിന്റെ നിരാഹാരസമരത്തിനുശേഷമുള്ള പ്രസംഗത്തിലും അതേ വ്യക്തിത്വം സ്വീകരിക്കാൻ അദ്ദേഹം ശ്രമിച്ചു; സാഹചര്യത്തെ പൂർണമായി ഉൾക്കൊണ്ട് നിയന്ത്രിക്കുന്ന നേതാവെന്ന നിലയിൽ. വിദ്യാർഥികളുടെ താത്പര്യങ്ങളാണ് ഏറ്റവും പ്രധാനമെന്ന് കരുതുന്ന കരുതലുള്ള മനുഷ്യൻ, കുറ്റവാളികളെ ശിക്ഷിക്കാൻ ഫാസ്റ്റ്-ട്രാക്ക് കോടതികൾ സ്ഥാപിക്കുന്ന രക്ഷാധികാരി, പരീക്ഷാ സംവിധാനത്തിലെ പ്രശ്നങ്ങൾ കാര്യക്ഷമമായി പരിഹരിക്കുന്ന ഭരണാധികാരി... ഇത്തരത്തിൽ വർഷങ്ങളായി അഭ്യസിച്ച വാക്കുകളും ആംഗ്യങ്ങളും ശബ്ദഭാവങ്ങളും തടസ്സമില്ലാതെ ഒഴുകി.

മുൻപ്‌ ഈ പൊതുപ്രതിച്ഛായ വലിയ ആരാധന നേടിയിരുന്നു. ബാഹ്യശത്രുക്കൾക്കെതിരേ ജനങ്ങളെ ഒരുമിപ്പിക്കാനും വെല്ലുവിളികളെ നേരിടാൻ പ്രചോദിപ്പിക്കാനും തന്റെ എതിരാളികളെക്കാൾ താനാണ് മികച്ച നേതാവെന്ന് വിശ്വസിപ്പിക്കാനുമാണ് അത് ഉപയോഗിക്കപ്പെട്ടിരുന്നത്. എന്നാൽ, പ്രൊഫഷണൽ കോഴ്സുകളിലേക്കുള്ള പ്രവേശനം സംബന്ധിച്ച കെടുകാര്യസ്ഥതയ്ക്കുനേരേ രാജ്യവ്യാപകമായി വിദ്യാർഥികൾ പ്രതിഷേധിച്ചപ്പോൾ, തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ സാഹചര്യമായിരുന്നു. വിദ്യാർഥികൾ പ്രതിഷേധിച്ചത് സ്വന്തം സർക്കാരിന്റെ ദീർഘകാല വീഴ്ചകൾക്കുനേരെ യായിരുന്നു. ഇവിടെ മോദിയും പ്രതിഷേധക്കാരും ഒരേ പക്ഷത്തായിരുന്നില്ല. എതിർവശങ്ങളിലായിരുന്നു. സ്വന്തംതെറ്റ് അംഗീകരിക്കുകയും ഉത്തരവാദിത്വം ഏറ്റെടുക്കുകയും ചെയ്യേണ്ടത് അത്യാവശ്യമായിരുന്നു. ദിവസങ്ങൾക്കുശേഷം ഒരു മന്ത്രിയെ ബലികഴിച്ചാണ് പ്രശ്നം പരിഹരിച്ചത്.

വൈകിയെങ്കിലും നടപടിയെടുത്തത് ആശ്വാസം. പക്ഷേ, ഈ മുഴുവൻ സംഭവവികാസങ്ങളിലും നേതാവ് തന്റെ ഉത്തരവാദിത്വത്തിന്റെ ആഴം മനസ്സിലാക്കുന്നതിൽ പരാജയപ്പെട്ടുവെന്ന വസ്തുത മറച്ചുവെക്കരുത്. ഒരു തലമുറയുടെ ഭാവിയെയും അതിലൂടെ രാജ്യത്തിന്റെ ഭാവിയെത്തന്നെയും ബാധിക്കുന്ന പ്രശ്നത്തെ നേരിടുമ്പോൾ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രധാനലക്ഷ്യം പ്രതിച്ഛായ സംരക്ഷിക്കലായിരുന്നുവെന്നു തോന്നുന്നു. മോദിയുടെ വിമർശകർക്ക് ഈ ദൗർബല്യത്തിലേക്ക് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കാൻ കഴിയുമോ ഇല്ലയോ എന്നതു മറ്റൊരു കാര്യം. ഈ സംഭവത്തോടെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രതിച്ഛായയ്ക്ക് ക്ഷതം സംഭവിച്ചിരിക്കാം. സ്വന്തം ഉത്തരവാദിത്വങ്ങളെക്കുറിച്ച് വ്യക്തമായ ബോധമില്ലാത്ത നേതാവിൽ വിശ്വാസം നഷ്ടപ്പെടുന്നത് സ്വാഭാവികമാണ്. ( 1975–77 കാലഘട്ടത്തിൽ ഇന്ദിരാഗാന്ധിയുടെ പ്രധാന ഉത്തരവാദിത്വം ഭരണഘടന സംരക്ഷിക്കലായിരുന്നു; 2011 –14 കാലഘട്ടത്തിൽ മൻമോഹൻ സിങ്ങിന്റേത് അഴിമതി നിയന്ത്രിക്കലും)

ഇത് എളുപ്പത്തിൽ പരിഹരിക്കാവുന്ന ചെറിയൊരു വിള്ളൽ മാത്രമല്ലായിരിക്കാം. മോദിയുടെ രാഷ്ട്രീയം മുഴുവൻ അദ്ദേഹം തെറ്റുപറ്റാത്തവനും എല്ലാം അറിയുന്നവനുമാണെന്ന മിഥ്യാധാരണയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ്. എന്നാൽ, ആ ധാരണ യാഥാർഥ്യമല്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുയായികൾ ഉന്നയിക്കുന്ന അതിരുകടന്ന അവകാശവാദങ്ങളെ ന്യായീകരിക്കാൻ ആവശ്യമായ അനുഭവമോ അസാധാരണമായ പ്രതിഭയോ അദ്ദേഹത്തിനില്ല. ഈ മിഥ്യാഭിമാനം ഒരു പ്രധാന മേഖലയിൽപ്പോലും പൊളിഞ്ഞുതുടങ്ങിയാൽ, മറ്റെല്ലാ അവകാശവാദങ്ങളും ചോദ്യംചെയ്യപ്പെടാൻ തുടങ്ങും. ഒരു പ്രധാന ഗുണത്തിൽ ആളുകൾക്ക് വിശ്വാസമുണ്ടെങ്കിൽ, മറ്റ് ഗുണങ്ങളും അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടെന്ന് അവർ കരുതും. എന്നാൽ, വിശ്വാസവഞ്ചനയും അങ്ങനെത്തന്നെ. അത് അതിവേഗം വിശ്വാസത്തെ തകർക്കും.

അടിസ്ഥാനപരമായ മാറ്റത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ധാരണ സമൂഹത്തിൽ വ്യാപിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതിന്റെ ലക്ഷണങ്ങൾ ഇതിനകംകാണാം. വിമതസ്വരങ്ങൾ ശക്തവും കൂടുതൽ കേൾക്കപ്പെടുന്നതുമായിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. മാധ്യമങ്ങളിലെ ചില വിഭാഗങ്ങൾ തങ്ങൾക്ക് അഭിസംബോധന ചെയ്യാൻ ഒരൊറ്റ പ്രേക്ഷകവർഗം മാത്രമല്ലെന്ന് വീണ്ടും തിരിച്ചറിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. “ചക്രവർത്തിക്ക് വസ്ത്രമില്ല” എന്ന് വിളിച്ചുപറഞ്ഞത് ഒരു കുട്ടി മാത്രമല്ല, ലക്ഷക്കണക്കിന് വിദ്യാർഥികളാണ്.

(മാതൃഭൂമി മുൻ പത്രാധിപരാണ് ലേഖകൻ)