ബിലാസ്പൂർ-മണാലി-ലേ റെയിൽപാത; ചൈനയ്ക്ക് ചെക്ക് വയ്ക്കാൻ 131 ലക്ഷം കോടിയുടെ 'ഹിമാലയൻ' റെയിൽ പദ്ധതി

ന്യൂഡൽഹി: ഹിമാചൽ പ്രദേശിലെ ബിലാസ്പൂരിനെ മണാലി വഴി ലഡാക്കിലെ ലേയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന 489 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള അതിനിർണ്ണായക ബ്രോഡ്‌ഗേജ് റെയിൽവേ പദ്ധതിയാണ് ബിലാസ്പൂർ-മണാലി-ലേ റെയിൽപാത. ഏകദേശം 1.31 ലക്ഷം കോടി രൂപ ചെലവ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്ന ഈ പദ്ധതി പൂർത്തിയാകുന്നതോടെ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരത്തിലുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ഉള്ള രാജ്യം എന്ന റെക്കോർഡ് ഇന്ത്യക്ക് സ്വന്തമാകും. പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി നിർമിക്കാനുദ്ദേശിക്കുന്ന ലഡാക്കിലെ തംഗ്ലാങ് ലാ (Tanglang La) റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ആകും ലോകത്തിലേറ്റവും ഉയരത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 5,256 മീറ്റർ (17,244 അടി) ഉയരത്തിൽ വിഭാവനം ചെയ്തിരിക്കുന്ന ഈ സ്റ്റേഷൻ നിർമാണം പൂർത്തിയാകുന്നതോടെ ചൈനയുടെ 5,068 മീറ്റർ ഉയരത്തിലുള്ള ക്വിങ്ഹായ്-ടിബറ്റ് റെയിൽവേയിലെ തംഗുല (Tanggula) സ്റ്റേഷന്റെ റെക്കോർഡാണ് ഇതോടെ മറികടക്കപ്പെടുക. 489 കിലോമീറ്റർ ദൈർഘ്യമുള്ള പാത സുന്ദർനഗർ, മാണ്ഡി, മണാലി, സിസ്സു, കീലോംഗ്, ദാർച്ച, സർച്ചു, പാങ്, റുംത്സെ, ഉപഷി, ഖാരു എന്നീ പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങളിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നു. ആകെ ദൂരത്തിന്റെ പകുതിയിലധികം അതായത് ഏകദേശം 270 കിലോമീറ്റർ തുരങ്കങ്ങളിലൂടെയായിരിക്കും (ഏകദേശം 60-ഓളം തുരങ്കങ്ങൾ). കൂടാതെ നൂറുകണക്കിന് പാലങ്ങളും വയഡക്റ്റുകളും നിർമ്മിക്കും.

കൊടുംതണുപ്പും ഓക്‌സിജന്റെ കുറവും മറികടക്കാൻ വിമാനങ്ങളിലേതിന് സമാനമായി ഓക്‌സിജൻ അളവ് ക്രമീകരിക്കുന്ന പ്രഷറൈസ്ഡ് കോച്ചുകളായിരിക്കും ഈ പാതയിൽ ഉപയോഗിക്കുക. പ്രതിരോധ മന്ത്രാലയം 'തന്ത്രപ്രധാന പദ്ധതി' ആയി പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുള്ള ഒന്നാണ് ഈ പാത. ചൈനയുമായി അതിർത്തി പങ്കിടുന്ന യഥാർത്ഥ നിയന്ത്രണ രേഖയിലേക്ക് (LAC) സൈനികരെയും, ടാങ്കുകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഭാരമേറിയ ആയുധങ്ങളെയും, ഇന്ധനത്തെയും വർഷത്തിൽ 365 ദിവസവും വേഗത്തിൽ എത്തിക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കും. നിലവിൽ ശ്രീനഗർ-ലേ (NH1), മണാലി-ലേ (NH3) എന്നീ രണ്ട് ഹൈവേകളെയാണ് സൈന്യം ആശ്രയിക്കുന്നത്. കനത്ത മഞ്ഞുവീഴ്ച കാരണം നവംബർ മുതൽ മെയ് വരെയുള്ള ആറുമാസക്കാലം ഈ റോഡുകൾ അടഞ്ഞുകിടക്കും. യുദ്ധടാങ്കുകൾ, പീരങ്കികൾ, കവചിത വാഹനങ്ങൾ, മിസൈൽ സംവിധാനങ്ങൾ എന്നിവ മലമ്പാതകളിലൂടെ റോഡ് മാർഗ്ഗം കൊണ്ടുപോകുന്നത് അതീവ ദുഷ്‌കരവും സമയമെടുക്കുന്നതുമാണ്. റെയിൽപാത വരുന്നതോടെ കാലാവസ്ഥയെ ആശ്രയിക്കാതെ വർഷം മുഴുവൻ അതിർത്തിയിലേക്ക് സൈനികരെയും അവശ്യസാധനങ്ങളെയും എത്തിക്കാനാകും. റോഡ് മാർഗം ദിവസങ്ങളെടുക്കുന്ന ചരക്ക് നീക്കത്തിന് റെയിൽവേ വഴി മണിക്കൂറുകൾ മാത്രമായി ചുരുങ്ങും. റെയിൽപാത യാഥാർത്ഥ്യമാകുന്നതോടെ പ്രത്യേക ഫ്‌ലാറ്റ് വാഗണുകളിൽ (Military Flat Wagons) നൂറുകണക്കിന് ടാങ്കുകളും ഭാരമേറിയ യുദ്ധോപകരണങ്ങളും ഒറ്റയടിക്ക് ലേയിൽ എത്തിക്കാൻ സൈന്യത്തിന് സാധിക്കും.

ശൈത്യകാലത്തേക്ക് വേണ്ട ലക്ഷക്കണക്കിന് ടൺ ഇന്ധനം, വെടിക്കോപ്പുകൾ, ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ, മരുന്നുകൾ എന്നിവ വേനൽക്കാലത്ത് തന്നെ മുൻകൂട്ടി സംഭരിക്കേണ്ട വലിയ ഭാരം സൈന്യത്തിന് ഒഴിവാകും. കൂടാതെ, നിലവിൽ ശൈത്യകാലത്ത് ഉപയോഗിക്കുന്ന അതീവ ചെലവേറിയ വ്യോമമാർഗ്ഗമുള്ള ചരക്കുനീക്കവും കുറയ്ക്കാൻ ഇതുവഴി സാധിക്കും.

ടിബറ്റിൽ ചൈന ഇതിനോടകം തന്നെ വിപുലമായ റെയിൽവേ ശൃംഖലയും അതിവേഗ പാതകളും നിർമ്മിച്ച് ഇന്ത്യൻ അതിർത്തിക്കടുത്തേക്ക് സൈനിക നീക്കം എളുപ്പമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ചൈനയുടെ ഈ അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനത്തിന് തന്ത്രപരമായ മറുപടി നൽകാനും അതിർത്തിയിൽ സൈനിക സന്തുലിതാവസ്ഥ നിലനിർത്താനും ബിലാസ്പൂർ-ലേ റെയിൽപാത ഇന്ത്യയ്ക്ക് അനിവാര്യമാണ്. ശ്രീനഗർ-ലേ ഹൈവേയുടെ ചില ഭാഗങ്ങൾ (പ്രത്യേകിച്ച് കാർഗിൽ, ദ്രാസ് മേഖലകൾ) പാകിസ്താൻ അതിർത്തിക്ക് വളരെ അടുത്തായതിനാൽ യുദ്ധസാഹചര്യങ്ങളിൽ ശത്രുക്കളുടെ ഷെല്ലാക്രമണത്തിന് വിധേയമാകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. എന്നാൽ ഹിമാചൽ പ്രദേശിലൂടെയുള്ള ബിലാസ്പൂർ-മണാലി-ലേ റെയിൽപാത രാജ്യത്തിന്റെ ഉൾഭാഗത്തുകൂടി കടന്നുപോകുന്നതിനാൽ സൈന്യത്തിന് കൂടുതൽ സുരക്ഷിതമായ ഒരു ബദൽ മാർഗ്ഗമാണ്.

നിലവിൽ മണാലി-ലേ, ശ്രീനഗർ-ലേ ഹൈവേകൾ വഴിയാണ് ലഡാക്കിലേക്കുള്ള ചരക്കുനീക്കം. മഞ്ഞുവീഴ്ച കാരണം വർഷത്തിൽ ആറുമാസത്തോളം ഈ റോഡുകൾ അടഞ്ഞുകിടക്കുന്നത് സൈന്യത്തിന് വലിയ വെല്ലുവിളിയാണ്. ശെത്യകാലത്ത് ഒറ്റപ്പെട്ടുപോകുന്ന ലഡാക്ക്, ലാഹൗൾ-സ്പിതി മേഖലകൾക്ക് രാജ്യത്തിന്റെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളുമായി വർഷം മുഴുവൻ തടസ്സമില്ലാത്ത ഗതാഗത സൗകര്യം ലഭിക്കും. ശൈത്യകാലത്ത് അവശ്യസാധനങ്ങൾ വിമാനമാർഗ്ഗം എത്തിക്കേണ്ടി വരുന്നതിനാൽ ലഡാക്കിൽ വിലക്കയറ്റം രൂക്ഷമാണ്. റെയിൽ എത്തുന്നതോടെ ചരക്കുകൂലി ഗണ്യമായി കുറയുകയും സാധനങ്ങൾക്ക് വില കുറയുകയും ചെയ്യും. ഹിമാചലിലെയും ലഡാക്കിലെയും ടൂറിസം, പ്രാദേശിക ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ കയറ്റുമതി, തൊഴിലവസരങ്ങൾ എന്നിവയിൽ വലിയ കുതിച്ചുചാട്ടമുണ്ടാകും.

1.31 ലക്ഷം കോടി രൂപ എന്നത് ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയുടെ ചരിത്രത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന ചെലവുകളിൽ ഒന്നാണ്. ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സങ്കീർണ്ണതകൾ കാരണം നിർമ്മാണ വേളയിൽ ചെലവ് ഇനിയും ഉയരാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ജനസംഖ്യ കുറഞ്ഞ മേഖലയായതിനാൽ യാത്രക്കാരിൽ നിന്നുള്ള വരുമാനം കൊണ്ട് മാത്രം മുടക്കുമുതൽ തിരിച്ചുപിടിക്കുക പ്രയാസമാണ്. അതിനാൽ പ്രതിരോധ മന്ത്രാലയത്തിന്റെ ഫണ്ടിംഗിനെയാണ് പ്രധാനമായും ആശ്രയിക്കുന്നത്. കൊടുംതണുപ്പും മഞ്ഞുവീഴ്ചയും കാരണം വർഷത്തിൽ വളരെ കുറഞ്ഞ മാസങ്ങൾ മാത്രമേ നിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്താൻ സാധിക്കുകയുള്ളൂ.

അതീവ ഭൂകമ്പ സാധ്യതയുള്ള ഹിമാലയൻ മേഖലയിലൂടെയാണ് പാത കടന്നുപോകുന്നത്. തുരങ്കങ്ങൾ നിർമ്മിക്കാനുള്ള സ്‌ഫോടനങ്ങളും നിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങളും ഉരുൾപൊട്ടൽ, മണ്ണിടിച്ചിൽ, ഹിമാനികളുടെ നാശം എന്നിവയ്ക്ക് കാരണമായേക്കാം. എപ്പോഴും മഞ്ഞുറഞ്ഞു കിടക്കുന്ന മണ്ണിൽ പാളങ്ങൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതും, ആഗോളതാപനം മൂലം ഈ മഞ്ഞുരുകുമ്പോൾ പാളങ്ങൾക്ക് ബലക്ഷയം സംഭവിക്കുന്നതും വലിയ വെല്ലുവിളിയാണ്. കൊടുംതണുപ്പിൽ കോൺക്രീറ്റ് ഉറയ്ക്കാൻ പ്രയാസമായതിനാൽ, ചൂടുവെള്ളവും പ്രത്യേക കെമിക്കൽ അഡിറ്റീവുകളും ഉപയോഗിച്ചുള്ള സങ്കീർണ്ണമായ നിർമ്മാണ രീതികളാണ് ഇവിടെ അവലംബിക്കേണ്ടി വരിക. ഓക്‌സിജന്റെ കുറവും അതിശൈത്യവും കാരണം ഡീസൽ എഞ്ചിനുകളുടെയും മറ്റ് നിർമ്മാണ യന്ത്രങ്ങളുടെയും പ്രവർത്തനക്ഷമത 30% മുതൽ 40% വരെ കുറയും. കൂടാതെ, കടുത്ത തണുപ്പിൽ ഇന്ധനവും ലൂബ്രിക്കന്റുകളും ഉറഞ്ഞുപോകുന്നതും വലിയ പ്രതിസന്ധിയാണ്.

2016-17 കാലഘട്ടത്തിലാണ് പദ്ധതിയുടെ പ്രാരംഭ സർവേകൾക്ക് തുടക്കമായത്. 2017 ജൂണിൽ അന്നത്തെ റെയിൽവേ മന്ത്രി സുരേഷ് പ്രഭു അന്തിമ ലൊക്കേഷൻ സർവേയ്ക്ക് തുടക്കമിട്ടു. ഇതിന്റെ ആദ്യ ഘട്ടമായ പഞ്ചാബിലെ ഭാനുപ്പള്ളി മുതൽ ഹിമാചലിലെ ബിലാസ്പൂർ വരെയുള്ള (63.1 കി.മീ) പാതയ്ക്ക് നേരത്തെ തന്നെ അംഗീകാരം ലഭിക്കുകയും നിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ പുരോഗമിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്.ബിലാസ്പൂർ-മണാലി-ലേ 489 കിലോമീറ്റർ പാതയുടെ അന്തിമ ലൊക്കേഷൻ സർവേയും വിശദമായ പദ്ധതി രേഖയും പൂർത്തിയായിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ, 1.31 ലക്ഷം കോടി രൂപയുടെ ഈ പ്രധാന പാതയുടെ നിർമ്മാണത്തിന് കേന്ദ്ര മന്ത്രിസഭയുടെ അന്തിമ സാമ്പത്തിക അനുമതി ഇതുവരെ ലഭിച്ചിട്ടില്ല. വിവിധ മന്ത്രാലയങ്ങളുടെ പരിസ്ഥിതി-സാങ്കേതിക അനുമതികൾക്കും നിക്ഷേപ തീരുമാനങ്ങൾക്കും ശേഷമേ നിർമ്മാണ തീയതി പ്രഖ്യാപിക്കുകയുള്ളൂ.

Content Highlights: Explore the Bilaspur-Manali-Leh railway line, a strategic project connecting Himachal Pradesh to Ladakh, promising the world's highest railway station.