300 രൂപ ശമ്പളത്തില്നിന്ന് കോടികളുടെ കടത്തിലേക്ക്; ജെറ്റിനെ വീഴ്ത്തി ഗോയലിനെ കുടുക്കിയതാര്?
രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും മികച്ച വിമാന കമ്പനികളിലൊന്നായിരുന്നു ജെറ്റ് എയര്വേസ്. നല്ല സര്വീസിന് പേരു കേട്ട കമ്പനി. സമയനിഷ്ഠയുടെ കാര്യത്തിലും നിലവാരത്തിലുമെല്ലാം രാജ്യത്ത് മുന്നിരയില് നിന്നിരുന്ന വിമാനകമ്പനികളിലൊന്ന്. 2019-വരെ ഏതാണ്ട് 18% വിപണിവിഹിതവുമായി രാജ്യത്തെ രണ്ടാമത്തെ വലിയ വിമാനക്കമ്പനിയുമായിരുന്നു ജെറ്റ് എയര്വേസ്. ഒരു ആഭരണ വ്യാപാരിയുടെ മകനായി ജനിച്ച് എളിയ രീതിയില് ജീവിതമാരംഭിച്ച നരേഷ് ഗോയല് എന്ന വ്യവസായ പ്രമുഖന് കെട്ടിപ്പെടുത്ത വിമാനക്കമ്പനി. 1993-ലാണ് ജെറ്റ് എയര്വേസ് സ്ഥാപിതമാകുന്നത്. എയര് ടാക്സി ഓപ്പറേഷന് പെര്മിറ്റുമായിട്ടായിരുന്നു തുടക്കം. 1996-ഓടെ ഷെഡ്യൂള്ഡ് എയര്ലൈനായി സര്വീസ് ആരംഭിച്ചു. വിപണിയില് മത്സരം കൂടിയതോടെ ടിക്കറ്റ് നിരക്കുകള് വലിയ തോതില് കുറഞ്ഞു, പണക്കാരന്റെ മാത്രം വാഹനം സാധാരണക്കാരന്റേത് കൂടിയായി. പക്ഷേ, പ്രതിസന്ധിയില് നിന്ന് പ്രതിസന്ധിയിലേക്ക് പറന്ന ജെറ്റ് എയര്വേസ് 2019 ഏപ്രില് 17-ന് പ്രവര്ത്തനം നിര്ത്തി.
ചെലവ് കുറഞ്ഞ വിമാനയാത്രയായിരുന്നു ജെറ്റ് ലൈറ്റിന്റെ പ്രധാന ആകര്ഷണവും വാഗ്ദാനവും. അതിനായി അവര് സ്പൈസ് ജെറ്റുമായും ഇന്ഡിഗോയുമായും മത്സരിച്ചു. സഹാറയുമായുള്ള ലയനമായിരുന്നു ജെറ്റിന്റെ തകര്ച്ചയ്ക്ക് പ്രധാന കാരണമായി പല വിദഗ്ധരും പറയുന്നത്. ഏകദേശം 1,450 കോടി രൂപയ്ക്കാണ് സഹാറയെ ജെറ്റ് വാങ്ങിയത്. സഹാറയെ അവര് ജെറ്റ് ലൈറ്റാക്കി. നടത്തിപ്പിലെ കെടുകാര്യസ്ഥതയും ജെറ്റിന്റെ തകര്ച്ചയ്ക്ക് കാരണമായി. കടം പെരുകിയതോടെ പ്രവര്ത്തനം നിര്ത്താന് നിര്ബന്ധിതമായത്. പക്ഷേ, കേസും നടപടികളും അവിടെ അവസാനിച്ചില്ല. വിദേശനാണ്യ വിനിമയച്ചട്ടം (ഫെമ) ലംഘിച്ചുവെന്ന് ആരോപിച്ച് എന്ഫോഴ്സ്മെന്റ് ഡയറക്ടറേറ്റ് (ഇ.ഡി.) ഗോയലിനെതിരേ കേസെടുത്തു. പിന്നാലെ കള്ളപ്പണനിരോധന നിയമപ്രകാരവും കേസ്. ഒടുവില് കഴിഞ്ഞ ദിവസം ഗോയലിനെ ഇ.ഡി.അറസ്റ്റ് ചെയ്തു. 538 കോടിയുടെ ബാങ്ക് തട്ടിപ്പ്-കള്ളപ്പണം വെളുപ്പിക്കല് കേസിലായിരുന്നു അറസ്റ്റ്. ഇന്ത്യന് വ്യോമയാന ചരിത്രത്തില് അതിശയിപ്പിക്കുന്ന രീതിയില് വളര്ന്നു പന്തലിച്ച നരേഷ് ഗോയലിന്റെ പതനം. എന്തായിരുന്നു ആ തകര്ച്ചയ്ക്ക് പിന്നില്? നരേഷ് ഗോയലിനും അദ്ദേഹം കെട്ടിപ്പടുത്ത ജെറ്റ് എയര്വേസിനും സംഭവിച്ചത് എന്താണ്?
Content Highlights: How Jet Airways founder Naresh Goyal built a successful airline and then destroyed