വിദ്യാർഥിപ്രക്ഷോഭം, മന്ത്രിയുടെ രാജി, ഇപ്പോൾ ഉപതിരഞ്ഞെടുപ്പിലും തിരിച്ചടി; ബിജെപിക്ക് പിഴച്ചതെവിടെ?

പട്ന: നീറ്റ് ചോദ്യപ്പേപ്പർ ചോർച്ചയുടെ പേരിൽ നടന്ന വിദ്യാർഥി പ്രക്ഷോഭത്തിനൊടുവിൽ കഴിഞ്ഞ ആഴ്ചയാണ് കേന്ദ്ര വിദ്യാഭ്യാസ മന്ത്രി ധർമേന്ദ്ര പ്രധാന് രാജിവെക്കേണ്ടിവന്നത്. കേന്ദ്രം ഭരിക്കുന്ന ബിജെപി സർക്കാരിനേറ്റ കനത്ത തിരിച്ചടിയായിരുന്നു ഇത്. ഇതിനു പിന്നാലെയാണ് ഇപ്പോൾ മൂന്ന് സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നടന്ന നിയമസഭാ ഉപതിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ രണ്ട് സീറ്റുകളിൽ ബിജെപിക്ക് കനത്ത പരാജയം ഏറ്റുവാങ്ങേണ്ടിവന്നിരിക്കുന്നത്. പാർട്ടി ഭരണത്തിലിരിക്കുന്ന സംസ്ഥാനങ്ങളായ ബിഹാറിലെ ബങ്കിപുർ സീറ്റിലും മധ്യപ്രദേശിലെ ദതിയ സീറ്റിലുമാണ് ബി.ജെ.പിക്ക് തോൽവി സംഭവിച്ചത്. ഇതിൽ ബങ്കിപുർ ആകട്ടെ പാർട്ടി അധ്യക്ഷൻ നിതിൻ നബിൻ ഒഴിഞ്ഞ സീറ്റും.

ഉപതിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ സാധാരണയായി ഭരണകക്ഷികൾക്ക് മുൻതൂക്കം ലഭിക്കാറാണ് പതിവ്; മഞ്ജൽപുർ നിയമസഭാ സീറ്റിൽ സംഭവിച്ചത് പോലെ. ബി.ജെ.പി ഈ സീറ്റ് വലിയ ഭൂരിപക്ഷത്തിൽ വിജയിക്കുകയും ചെയ്തു. പക്ഷേ, മറ്റ് രണ്ട് സീറ്റുകളിലെ തോൽവികൾ പാർട്ടിക്ക് കനത്ത ആഘാതമാണ് ഉണ്ടാക്കിയിരിക്കുന്നത്. പ്രത്യേകിച്ച് ബങ്കിപുർ സീറ്റിലെ പരാജയം.

ബങ്കിപുരിലെ തോൽവി ബി.ജെ.പിയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ഞെട്ടിക്കുന്നതാണ്. കഴിഞ്ഞ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ 50,000-ത്തിലധികം വോട്ടുകളുടെ ഭൂരിപക്ഷത്തിനാണ് പാർട്ടി ഈ സീറ്റ് വിജയിച്ചത്. ഇവിടെയാണ് ജൻ സുരാജ് പാർട്ടി അധ്യക്ഷനും പ്രമുഖ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് തന്ത്രജ്ഞനുമായ പ്രശാന്ത് കിഷോർ ജയിച്ചുകയറിയത്. പ്രശാന്ത് കിഷോറിന്റെ രാഷ്ട്രീയ അരങ്ങേറ്റമാണിത്. ബി.ജെ.പി. സ്ഥാനാർഥി നീരജ് കുമാറിനെതിരേ 19,000 കടന്ന വോട്ടിന്റെ ഭൂരിപക്ഷത്തിനാണ് പ്രശാന്ത് കിഷോറിന്റെ ജയം. ഇവിടെ ആർ.ജെ.ഡി.യുടെ രേഖാ കുമാരി ഗുപ്ത മൂന്നാമതായി.

ബങ്കിപുരിലെ തോൽവി ഗൗരവമായി വിശകലനം ചെയ്യുമെന്ന് ബി.ജെ.പി നേതാക്കൾ ഇതിനകം തന്നെ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ആർ.ജെ.ഡി തങ്ങളുടെ വോട്ടുകൾ പ്രശാന്ത് കിഷോറിന് മറിച്ചുനൽകിയെന്നാണ് ബി.ജെ.പിയുടെ പ്രാഥമിക വിലയിരുത്തൽ. ആർ.ജെ.ഡിയും പ്രശാന്ത് കിഷോറും തമ്മിൽ ഒത്തുകളി നടന്നിട്ടുണ്ടെന്നാണ് ബി.ജെ.പിയുടെ പ്രധാന ആരോപണം. ബി.ജെ.പിയുടെ സവർണ വോട്ട് ബാങ്കിലേക്ക് കടന്നുകയറാൻ പ്രശാന്ത് കിഷോറിനെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന തന്ത്രമാണ് അവർ പയറ്റിയതെന്നും അവർ പറയുന്നു. എന്നാൽ, ഈ വിശദീകരണംകൊണ്ടുമാത്രം ആശ്വസിക്കാവുന്നതല്ല ഈ തിരിച്ചടി എന്നാണ് രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നത്.

കഴിഞ്ഞ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ആർ.ജെ.ഡിയുടെ രേഖാ കുമാരി ഗുപ്ത 46,000-ത്തിലധികം വോട്ടുകൾ നേടിയിരുന്നു. എന്നാൽ, ഇത്തവണ അവർക്ക് 15,000 വോട്ടുകൾ നേടാൻ പോലും സാധിച്ചില്ല. ബി.ജെ.പിയുടെ വോട്ട് വിഹിതത്തിൽ ഏകദേശം മൂന്നിലൊന്ന് കുറവുവന്നിട്ടുണ്ട്. പാർട്ടിയുടെ കോർ വോട്ട് ബാങ്കിൽ ഒരു വിഭാഗം അകന്നുപോയതായി പാർട്ടി നേതാക്കൾ തന്നെ സമ്മതിക്കുന്നു. സ്ഥാനാർഥിയെ മാറ്റാനുള്ള തീരുമാനം ബി.ജെ.പിക്ക് തിരിച്ചടിയായതായും വിലയിരുത്തലുണ്ട്. വോട്ടർമാരെ പാർട്ടി നിസ്സാരമായി കാണുന്നു എന്ന സന്ദേശമാണ് ഇത് നൽകിയതെന്നാണ് പ്രധാന വിമർശനം.

ഈ സീറ്റിലെ പ്രചാരണച്ചുമതല പാർട്ടി പ്രാദേശിക നേതാക്കളെയാണ് ഏൽപ്പിച്ചിരുന്നത്. ദേശീയ അധ്യക്ഷൻ നിതിൻ നബിൻ തന്റെ പരമ്പരാഗത സീറ്റ് എന്ന നിലയിൽ മണ്ഡലം നാല് തവണ സന്ദർശിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. എങ്കിലും, നീറ്റ് ചോദ്യപേപ്പർ ചോർച്ചാ സമരം, യു.ജി.സി മാർഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ, ഭരത് തിവാരി ഏറ്റുമുട്ടൽ തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളിൽ വോട്ടർമാർ അസംതൃപ്തരാണെന്ന കാര്യം ബി.ജെ.പി നേതാക്കൾ നിഷേധിക്കുന്നില്ല. ബിഹാറിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലുണ്ടായ വിദ്യാർഥി പ്രതിഷേധങ്ങളും പോലീസ് നടപടികളും പാർട്ടിക്ക് തിരിച്ചടിയായതായാണ് വിലയിരുത്തൽ.

മധ്യപ്രദേശിലേക്ക് വന്നാൽ പാർട്ടിക്കുള്ളിലെ ഒരു വിഭാഗത്തിന്റെ വിമർശനങ്ങൾ നേരിടുന്ന മുഖ്യമന്ത്രി മോഹൻ യാദവിന് ദതിയയിലെ പരാജയം കൂടുതൽ തലവേദന സൃഷ്ടിക്കും. പക്ഷേ, തോൽവിയുടെ ഉത്തരവാദിത്വം മൂന്ന് തവണ ഈ സീറ്റിൽ വിജയിച്ച മുൻ സംസ്ഥാന മന്ത്രി നരോത്തം മിശ്രയുടെ തലയിൽവെക്കാൻ ശ്രമമുണ്ടെന്നാണ് ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെടുന്നത്. സീറ്റ് നിഷേധിക്കപ്പെട്ടതിനെ തുടർന്ന് അദ്ദേഹം പരസ്യമായി തന്റെ അതൃപ്തി പ്രകടിപ്പിച്ചിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുയായികൾ വ്യാപകമായ പ്രതിഷേധിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. പിന്നീട് പാർട്ടിയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അദ്ദേഹം പ്രചാരണത്തിനിറങ്ങിയിരുന്നു.

ദതിയയിലെ മത്സരം കടുപ്പമേറിയതായിരുന്നുവെന്ന് ബി.ജെ.പി നേതാക്കൾ തന്നെ അഭിപ്രായപ്പെട്ടിരുന്നു. ദാതിയയിൽ ഘനശ്യാം സിങ്ങിലൂടെ കോൺഗ്രസ് മണ്ഡലം നിലനിർത്തുകയായിരുന്നു. ബി.ജെ.പി.യുടെ അശുതോഷ് തിവാരിക്കെതിരേ മിന്നും ഭൂരിപക്ഷം നേടിയാണ് ജയം. സംസ്ഥാനത്തുടനീളം വലിയ ബി.ജെ.പി തരംഗമുണ്ടായിരുന്ന കഴിഞ്ഞ നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലും പാർട്ടിക്ക് ഈ സീറ്റ് നഷ്ടപ്പെട്ടിരുന്നു. കോൺഗ്രസ് തങ്ങളുടെ സീറ്റ് നിലനിർത്തുക മാത്രമാണ് ചെയ്തതെന്നാണ് നേതാക്കൾ പറയുന്നത്.

എങ്കിലും, ബങ്കിപുരിലായാലും ദതിയയിലായാലും സ്ഥാനാർഥി നിർണയത്തിലെ പിഴവുകളാണ് തോൽവിക്ക് കാര്യമെന്നാണ് ഒരു വിഭാഗം ആരോപിക്കുന്നത്. അതേസമയം, ഉപതിരഞ്ഞെടുപ്പിലെ തോൽവിക്ക് യുവജനങ്ങളുടെ അതൃപ്തിയും യുവജന പ്രതിഷേധങ്ങളുമാണ് കാര്യമെന്ന് അവർ തുറന്നു സമ്മതിക്കുന്നുമില്ല. എങ്കിലും ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലങ്ങളിൽ പാർട്ടിക്ക് ഒരു ആത്മപരിശോധന നടത്തേണ്ടതുണ്ടെന്നാണ് വിലയിരുത്തൽ. അടിസ്ഥാന പ്രശ്നങ്ങൾ പരിഹരിക്കാൻ പാർട്ടി സജ്ജമാകേണ്ടതുണ്ടെന്നാണ് ഒരു വിഭാഗം അഭിപ്രായപ്പെടുന്നത്. യുവാക്കളുടെ സമരമുണ്ടാക്കിയ തിരിച്ചടിയുടെ ആഘാതത്തിൽ നിൽക്കവേ ഉണ്ടായ ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പരാജയം ബിജെപിയെ ഇരുത്തി ചിന്തിപ്പിക്കും എന്നുറപ്പ്. 

Content Highlights: The BJP suffered unexpected defeats in the assembly by-elections, losing the Bankipur seat to Jan Suraaj chief Prashant Kishor and the Datia seat in Madhya Pradesh, triggering intense internal reflection over candidate selection and youth dissatisfaction.