രാമായണപാരായണത്തിലൂടെ കള്ളക്കര്‍ക്കടകത്തെ 'രാമായണമാസ'മാക്കിയവരാണ് മലയാളികള്‍. കവിത കാലജയംചെയ്യുന്ന ഒരു രീതി! ഇതിന്റെ നിദാനം എന്താവാം?

'കാവ്യം സുഗേയം കഥരാഘവീയം
കര്‍ത്താവ് തുഞ്ചത്തുളവായ ദിവ്യന്‍
ചൊല്ലുന്നതോ ഭക്തിമയ സ്വരത്തില്‍
ആനന്ദലബ്ധിക്കിനിയെന്തുവേണം'

മഹാകവി വള്ളത്തോള്‍ 'തോണിയാത്ര'യില്‍ തന്റെ 'കേള്‍വിജ്ഞാനം' ഇങ്ങനെ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. 'സുഗേയത' രാമായണത്തിന്റെ ഒന്നാന്തരം ഗുണമായിട്ടുതന്നെ കണ്ടു മഹാകവി. തുഞ്ചന്റെ കിളി പാട്ടുപഠിച്ചത് നാടന്‍ പാട്ടുകളില്‍നിന്നാണെന്ന് 'പണ്ടത്തെപ്പാട്ടുകളില്‍' നിഷ്ണാതനായ വള്ളത്തോളിനറിയാം. 'തത്തമ്മപ്പാട്ടില്‍'നിന്ന് കിളിപ്പാട്ടിലേക്ക് അധികം ദൂരമില്ല. 'ഗന്ധര്‍വന്‍പാട്ടി'ലെ കിളിയുടെ കഥപറച്ചില്‍ എഴുത്തച്ഛനെ വശീകരിച്ചിരിക്കാം. കാകളി, കളകാഞ്ചി, കേക, അന്നനട തുടങ്ങിയ വൃത്തങ്ങള്‍ ഇതിവൃത്തങ്ങള്‍ക്ക് പാകമാക്കി ഇട്ടുകൊടുത്തപ്പോള്‍ കിളിപ്പാട്ടിന്റെ 'സുഗേയത' ഇരട്ടിക്കുകയായിരുന്നു!

വാല്മീകിയുടെ രാമനല്ല എഴുത്തച്ഛന്റെ രാമന്‍. അമാനുഷപ്രഭാവനായ അവതാരപുരുഷനാണ്, മര്യാദാപുരുഷനാണ് എഴുത്തച്ഛന്റെ രാമന്‍. ഭക്തികാവ്യരചനയില്‍ അത്തരം ബിംബപ്രതിഷ്ഠ അനിവാര്യവുമാണ്.

'സാനന്ദരൂപം സകലപ്രബോധം
ആനന്ദദാനാമൃത പാരിജാതം
മനുഷ്യപത്മേഷുരവിസ്വരൂപം
പ്രണൗമിതുഞ്ചത്തെഴുമാര്യപാദം'

ഇത്രയും പൂജ ഒരു കവിക്കും ഒരുപക്ഷേ കിട്ടിയിട്ടുണ്ടാവില്ല. 'ദിവ്യന്‍' എന്നുതന്നെ വള്ളത്തോള്‍ വിളിച്ചു. സകലപ്രബോധകനും രവിസ്വരൂപനുമായ ഒരു ആചാര്യകവിയുടെ സാന്നിധ്യം 15-16 നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ പ്രാര്‍ഥനയായിരുന്നു. മുന്‍ഗാമികളായ കവികള്‍ക്കു സാധിക്കാതെപോയ പലതും കവിതകൊണ്ടു വീട്ടിത്തീര്‍ക്കാനുണ്ടായിരുന്നു എഴുത്തച്ഛന്. 'എഴുത്തിന്റെ അച്ഛന്‍' എന്ന് 'പിതൃത്വം' നല്‍കി ബഹുമാനംകൂട്ടേണ്ട ഒരു കാര്യവുമില്ല. എഴുത്തച്ഛന്‍ 'എഴുത്താശാന്‍' തന്നെ!

കണ്ണശ്ശനിലും ചെറുശ്ശേരിയിലും ഇല്ലാത്ത ചില മൂലകങ്ങള്‍ എഴുത്തച്ഛനിലുണ്ട്. ഭാഷാശുദ്ധി, ഗംഭീരത, സൂഷ്മഭംഗികള്‍, ഭക്തിയുടെ ഘനാന്തരീക്ഷം എന്നിങ്ങനെ...

'രാജ്യത്തെ രക്ഷിപ്പതിന്നു മതിയവന്‍
രാജ്യമുപേക്ഷിപ്പതിന്നു ഞാനും മതി' (അയോധ്യാകാണ്ഡം)

ഒരു 'ചെക്ക്ലീഫിന്റെ' സംക്ഷിപ്തതയും കാര്യക്ഷമതയുമുണ്ട് ഈ വരികള്‍ക്ക്! ഇങ്ങനെ അമ്പരപ്പിക്കുന്ന വരികള്‍ എഴുത്തച്ഛനില്‍ വേറെയില്ല. സദാ മണിപ്രവാളത്തിന്റെ സമ്മര്‍ദത്തിലാണെങ്കിലും അതുവരെ മലയാളം ആവിഷ്‌കരിച്ചിട്ടില്ലാത്ത ഉജ്ജ്വലമുഹൂര്‍ത്തങ്ങള്‍ രാമായണത്തിലുണ്ട്.

'വെണ്മതിപോലെ കുടയും പിടിപ്പിച്ചു
പൊന്മയമായൊരു തേരില്‍ കരേറിനാന്‍
ആലവട്ടങ്ങളും വെണ്‍ചാമരങ്ങളും
നിലത്തഴകളും മുത്തുക്കുടകളും
ആയിരം വാജികളെക്കൊണ്ടുപൂട്ടിയ
വായുവേഗംപൂണ്ട തേരില്‍ക്കരയേറി
മേരുശിഖരങ്ങള്‍പോലെ കിരീടങ്ങള്‍
ഹാരങ്ങളാദിയാമാഭരണങ്ങളും
പത്തുമുഖവുമിരുപതു കൈകളും
ഹസ്തങ്ങളില്‍ ചാപബാണായുധങ്ങളും
നീലാദ്രിപോലെ നിശാചരനായകന്‍
കോലാഹലത്തോടുകൂടെ പുറപ്പെട്ടാന്‍' (യുദ്ധകാണ്ഡം)

ലങ്ക മുഴുവന്‍ രാവണനൊപ്പം പുറപ്പെട്ടുപോയി എന്നാണ്! രാമന്‍പോലും തന്റെ ശത്രുവിനെ ബഹുമാനിച്ചു എന്ന് കാളിദാസന്‍. എഴുത്തച്ഛന്റെ ഈ പദപ്പുറപ്പാടിനുപിന്നാലെ ഏതുവായനക്കാരനും പുറപ്പെട്ടുപോകും.

'ഭക്തിയാണ് എഴുത്തച്ഛന്റെ ശക്തി' എന്ന് സാഹിത്യപഞ്ചാനനന്‍ വിധിച്ചിട്ടുണ്ട്. അധ്യാത്മരാമായണം കിളിപ്പാട്ടിന്റെ നടതുറക്കുമ്പോള്‍ തുടങ്ങുന്ന ശ്രീരാമനാമാവലികളുടെ മണിനാദം പലപല സ്തുതിപൂജകളിലൂടെ തുടര്‍ന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. നാമസങ്കീര്‍ത്തനംകൊണ്ടുമാത്രം പക്ഷേ, കാവ്യം പുലരുന്നില്ല. അതുകൊണ്ട് കവി തന്റെ കിളിമകളോട് 'കഥയമമ കഥയ' എന്ന് സാദരം അപേക്ഷിക്കുകയാണ്. കഥാസന്ദര്‍ഭങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന പൊന്‍കൊളുത്തുകളാണീ സ്തുതികള്‍. ഇവ കേവലം പര്യായപദങ്ങളല്ലെന്ന് ഓര്‍ക്കണം. പലതിലും സംഭവങ്ങള്‍ സൂക്ഷ്മമായി മുദ്രണംചെയ്തിരിക്കുന്നു.

സുഗ്രീവന്‍ ആദ്യമായി കാണുന്ന ശ്രീരാമന്‍ സീതാവിരഹത്താല്‍ അസ്വസ്ഥനാണ്. 'വിഹ്വലമാനസം' എന്ന പദം സ്തുതിവിശേഷണങ്ങളില്‍ അര്‍ഥവത്തായി നില്‍ക്കുന്നു. 'രാവണനാശനം' എന്ന് ശ്രീരാമസ്തുതിയില്‍ രാവണവധാനന്തരംമാത്രമേ പ്രയോഗിച്ചിട്ടുള്ളൂ-'ബ്രഹ്മസ്തുതി'യില്‍.

തപസ്വികള്‍ ഭക്തിപാരവശ്യത്താല്‍ നാമസങ്കീര്‍ത്തനങ്ങളില്‍ അലിഞ്ഞില്ലാതാവുന്നത് സ്വാഭാവികം. എന്നാല്‍ കാലനേമി, കുംഭകര്‍ണന്‍ തുടങ്ങിയ രാക്ഷസഭീകരന്മാര്‍ രാവണന്റെ മുഖത്തുനോക്കി ശ്രീരാമസ്തുതി നടത്തുന്നുവെങ്കില്‍ അത് എഴുത്തച്ഛന്റെ നിരങ്കുശമായ ഭക്തിഭാവനയായിരിക്കണം. എന്തിന് രാവണന്റെ പ്രണയാഭ്യര്‍ഥനപോലും ഈശ്വരസ്തുതിയുടെ ശൈലിയിലാണ്.

'സരസീരുഹമുഖി ചരണകമലപതിതോസ്മ്യഹം.
സന്തതംപാഹിമാം! പാഹിമാം! പാഹിമാം' (സുന്ദരകാണ്ഡം)

ഇതൊരു ദേവീസ്തുതിയല്ല.

എഴുത്തച്ഛന്റെ കണ്ണില്‍ ഏറ്റവും വലിയ ഭക്തന്‍ രാമഭക്തഹനുമാനല്ല, ഭരതനാണ്. 'ആരുമില്ലിത്ര ഭക്തന്മാരവനിയില്‍' എന്ന് യോഗ്യതാപത്രം നല്‍കിയത് ഹനുമാന്‍തന്നെയാണ്. തന്നിലേക്കുപ്രവഹിച്ച രാജഭോഗങ്ങളെല്ലാം തട്ടിയെറിഞ്ഞ് സ്വയം ശാസിതമായ തീവ്രഭക്തിയില്‍ രാമപാദുകങ്ങള്‍ കിരീടമായിചൂടി 'രാജ്യംഭരിച്ച' ഭരതനോളംപോന്ന രാമഭക്തിയില്ല. ഈ തിരിച്ചറിവാണ് എഴുത്തച്ഛന്റെ ഭക്തിനല്‍കുന്ന ഒരു പാഠം. ഭരതന്‍ രാമന് തണലാണ്, ലക്ഷ്മണന്‍ രാമന്റെ നിഴലാണ്.

'ഭക്ത്യാപറഞ്ഞടങ്ങികിളിമകളും' എന്ന് എഴുത്തച്ഛന്‍ രാമായണം അവസാനിപ്പിക്കുന്നു. ഭക്തിയുടെ ഈ ആധാരശ്രുതി നമ്മുടെ പാരായണക്കാര്‍ വേണ്ടപോലെ ഗ്രഹിച്ചിട്ടില്ല. അതുകൊണ്ടാണ് തോണിതുഴയുന്നവരുടെ ഭക്തിമയസ്വരം വള്ളത്തോള്‍ ശ്രവിച്ചത്. ഓളക്കൈകള്‍കൊണ്ട് നദിയെ താളംപിടിപ്പിച്ചതും വെണ്ണിലാവിനെ പാല്‍ക്കുഴമ്പാക്കിയതും 'ആ ഭക്തിസ്ഫുരല്‍മാധുരി'യാണെന്ന് വള്ളത്തോള്‍ വിഭാവനംചെയ്തു.

വൈലോപ്പിള്ളിയുടെ 'ഗൃഹപുരാണം' രാമായണപാരായണംതന്നെ വിഷയമാക്കുന്നു. പാര്‍വത്യക്കാരന്‍ അമ്മാവന് ഒരു രാത്രി കുഗ്രാമത്തില്‍ തങ്ങേണ്ടിവന്നു. വീട്ടുകാരോട് ചോദിച്ചുവാങ്ങിയ പാട്ടവിളക്കും രാമായണവുമായി അദ്ദേഹം വായന തുടങ്ങി. പൊടുന്നനെ ഗ്രാമം ഉണര്‍ന്നു. വീട്ടുകാരും അയല്‍പക്കവും അദ്ഭുതപ്പെട്ടു! നിലവിളക്കും മെത്തയും എത്തിച്ചേര്‍ന്നു. 'തൂനിലാവിളക്കത്ത് തുഞ്ചന്റെ കിളി പാടുകയാണ്'

'യാമങ്ങള്‍ കടന്നുപോയ് കണ്ണടച്ചിതുപിന്നെ
രാമന്റെ കഥകേട്ടു മതിയാകാതാഗ്രാമം'

മതിവരാത്ത ആ രാമകഥാപ്പാട്ടിന്റെ ഈണം, ആ പാരായണസുഖം നമുക്കിന്ന് നഷ്ടപ്പെട്ടുപോയിരിക്കുന്നു. ശാസ്ത്രീയസംഗീതത്തിന്റെ കണ്ഠശുദ്ധിയില്‍, സ്വനഗ്രാഹി യന്ത്രങ്ങളുടെ പീഡനങ്ങളില്‍ നാം ദീനസ്വരം കേട്ടുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.

Content Highlights: Ramayanam 2019