പുതിയ ലോകക്രമം; ചേരിമാറിയിട്ടും 'Star Status' ഇന്ത്യക്ക്‌ | വെല്ലുവിളികൾ, ഭാവി

ഷാങ്​ഹായിയിൽ റഷ്യൻ പ്രസിഡന്റ് പുടിനുമായി സംസാരിച്ച് നടന്നു നീങ്ങുന്ന പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്രമോദി. ഇടക്ക് ചൈനീസ് പ്രസിഡന്റ് ഷീ ജിൻപിങുമായി സംസാരിക്കുന്ന മോദി. അതിനിടെ ആരും മൈൻഡ് ചെയ്യാതെ തൊട്ടപ്പുറത്ത് നിൽക്കുന്ന പാകിസ്താൻ പ്രധാനമന്ത്രി ഷഹബാസ് ഷെറീഫ്.  രണ്ടാം വരവിൽ ലോകത്തെയാകെ ഞെരുക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡോണാൾഡ് ട്രംപിന് കൃത്യമായുള്ള മറുപടിയാകുകയായിരുന്നു ഈ ദൃശ്യം. ട്രംപുമായുള്ള ഭിന്നിപ്പിനിടെ ചെെനയോടും റഷ്യയോടുമൊക്കെ ഉഭയകക്ഷി ബന്ധങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്തിയ ഉച്ചകോടിയിലെ ഇന്ത്യയുടെ സജീവ സാന്നിധ്യം ലോകത്തോട് എന്താണ് പറയുന്നത്.?

ഇന്ത്യയുടെ കാഴ്ചപ്പാട്

SCO പ്ലീനറി സെഷനിൽ പ്രധാനമന്ത്രി മോദിയുടെ പ്രസംഗം ഏറെ ശ്രദ്ധേയമാണ്. സുരക്ഷ (Security), കണക്റ്റിവിറ്റി (Connectivity), അവസരം (Opportunity) (S-C-O) എന്നീ മൂന്ന് പ്രധാന കാര്യങ്ങൾ ഊന്നിപ്പറഞ്ഞുകൊണ്ടായിരുന്നു മോദിയുടെ പ്രസം​ഗം. ഒരു SCO അംഗമെന്ന നിലയിൽ ഇന്ത്യയുടെ ക്രിയാത്മകമായ പങ്കിനെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം എടുത്തുപറയുകയും, ഊഷ്മളമായ സ്വാഗതത്തിന് ചൈനീസ് പ്രസിഡന്റ് ഷി ജിൻപിങ്ങിനോട് നന്ദി രേഖപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ശക്തികൾ ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ 10 അംഗ കൂട്ടായ്മയിലെ ഇന്ത്യയുടെ സജീവ പങ്കാളിത്തം, വ്യാപാരം, സുരക്ഷ, പ്രാദേശിക തർക്കങ്ങൾ എന്നിവയിൽ യുഎസ് സമീപനങ്ങൾക്ക് ബദൽ തേടുന്നതിലെ താൽപ്പര്യം എടുത്തു കാണിക്കുന്നതായിരുന്നു ഈ പ്രസം​ഗമെന്നുള്ളതാണ് പ്രത്യേകത.

ഇന്ത്യ-ചെെന മഞ്ഞുരുക്കം

ഉച്ചകോടിയിലെ ഒരു പ്രധാന ശ്രദ്ധാകേന്ദ്രമായിരുന്നു പ്രധാനമന്ത്രി മോദിയും ചൈനീസ് പ്രസിഡന്റ് ഷി ജിൻപിംഗും തമ്മിൽ ടിയാൻജിനിൽ നടന്ന നിർണ്ണായക ഉഭയകക്ഷി ചർച്ചകൾ. അമേരിക്കയുടെ താരിഫ് നയങ്ങൾ കാരണമുണ്ടായ ഇന്ത്യ-യുഎസ് ബന്ധത്തിലെ വിള്ളലുകളുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ഈ കൂടിക്കാഴ്ചക്ക് വലിയ നയതന്ത്രപരമായ പ്രാധാന്യമുണ്ടായിരുന്നു. 2020-ലെ ഗാൽവാൻ താഴ്വരയിലെ സംഘർഷങ്ങൾക്ക് പിന്നാലെ വർഷങ്ങളായി നിലനിന്നിരുന്ന അകൽച്ചയ്ക്ക് ശേഷം ഒരു മഞ്ഞുരുകലിന് സമയമായി എന്ന സൂചനയാണിത് നൽകുന്നത്. 

ഇന്ത്യയും ചൈനയും നമ്മൾ എതിരാളികളല്ല, വികസന പങ്കാളികളാണ് എന്ന് ഇരു നേതാക്കളും ശരിവെച്ചു. അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങൾ തർക്കങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കരുതെന്നും അവർ വ്യക്തമാക്കി. ഉഭയകക്ഷി ബന്ധങ്ങൾ നല്ല രീതിയിൽ നിലനിർത്താൻ അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളിൽ സമാധാനവും സൗഹൃദവും പ്രധാനമാണെന്ന് മോദി പറഞ്ഞു. അതിർത്തി വിഷയങ്ങൾക്കപ്പുറം, ഉഭയകക്ഷി വ്യാപാരം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിനും ജനങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള ബന്ധം ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനും, അതിർത്തി കടന്നൊഴുകുന്ന നദികളുടെ കാര്യത്തിൽ സഹകരിക്കുന്നതിനും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നതായിരുന്നു ചർച്ചകൾ. 

ഇന്ത്യ-റഷ്യ പങ്കാളിത്തം ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നു

പ്രധാനമന്ത്രി മോദി റഷ്യൻ പ്രസിഡന്റ് വ്‌ളാഡിമിർ പുടിനുമായും കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തി. ഇരു നേതാക്കളും തമ്മിലുള്ള ദൃഢമായ സൗഹൃദം എടുത്തു കാണിക്കുന്നതായിരുന്നു ഉച്ചകോടിയിൽ നിന്നുള്ള ദൃശ്യങ്ങൾ. യുക്രെയ്നിലെ പ്രതിസന്ധി പരിഹരിക്കാനുള്ള ചൈനയുടെയും ഇന്ത്യയുടെയും ശ്രമങ്ങളെ റഷ്യൻ പ്രസിഡന്റ് പുടിൻ അഭിനന്ദിച്ചു. ഉച്ചകോടിക്ക് മുന്നോടിയായി മോദിയും പുടിനും ഷീ ജിൻപിനും നടത്തിയ  അസാധാരണമായ ചർച്ചയും ശ്രദ്ധ നേടി. വളർന്നുവരുന്ന റഷ്യ-ഇന്ത്യ-ചൈന പങ്കാളിത്തത്തെ അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങളുടെ പുതിയ വ്യവസ്ഥിതിയുടെ ഭാഗമായാണ് പുടിൻ വിശേഷിപ്പിച്ചത്. 

ബഹുധ്രുവ ലോക ക്രമത്തിനുള്ള ശ്രമം എന്ന നിലയിൽ SCO-യുടെ പങ്കിനെയും പുടിൻ പ്രശംസിച്ചു. ഇത് ഇന്ത്യയുടെ വിദേശനയ ലക്ഷ്യങ്ങളുമായി ചേർന്നുനിൽക്കുന്നതാണ് എന്നുള്ളത് ശ്രദ്ധേയമാണ്. പ്ലീനറി സെഷന് ശേഷം പ്രധാനമന്ത്രി മോദിയും പ്രസിഡന്റ് പുടിനും തമ്മിൽ ഒരു ഉഭയകക്ഷി കൂടിക്കാഴ്ചയും നടന്നു.

ഭീകരവാദത്തിനെതിരായ ഇന്ത്യയുടെ നിലപാടിന് SCO പിന്തുണ

ഉച്ചകോടിയിലെ ഇന്ത്യയുടെ അജണ്ടയുടെ ഒരു നിർണ്ണായക വിഷയം ഭീകരവാദത്തിനെതിരായ ശക്തമായ നിലപാടായിരുന്നു. കഴിഞ്ഞ നാല് പതിറ്റാണ്ടുകളായി ഇന്ത്യ ഭീകരവാദത്തിന്റെ കെടുതികൾ പേറുകയാണെന്ന് പ്രധാനമന്ത്രി മോദി പറഞ്ഞു. പഹൽഗാം ആക്രമണത്തെക്കുറിച്ചും പരാമർശമുണ്ടായി. 

പിന്നാലെ 2025 ഏപ്രിൽ 22-ന് പഹൽഗാമിലുണ്ടായ ഭീകരാക്രമണത്തെ SCO ശക്തമായി അപലപിക്കുകയും, ഇരകളുടെ കുടുംബങ്ങളുടെ നഷ്ടത്തിൽ അനുശോചനം രേഖപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. പ്രത്യേകിച്ച്, ഇത്തരം ആക്രമണങ്ങളുടെ പിന്നിൽ പ്രവർത്തിച്ചവരെയും സ്പോൺസർമാരെയും നിയമത്തിന് മുന്നിൽ കൊണ്ടുവരണം എന്ന് പ്രഖ്യാപനത്തിൽ എടുത്തുപറഞ്ഞിരുന്നു, ഇത് പ്രധാനമന്ത്രി മോദിയുടെ നിലപാടിനെ നേരിട്ട് പിന്തുണയ്ക്കുന്നതായിരുന്നു. 

ഭീകരരെയും, വിഘടനവാദികളെയും, തീവ്രവാദ ഗ്രൂപ്പുകളെയും കൂലി പടയാളികളായി ഉപയോഗിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ അനുവദിക്കാനാവില്ല എന്നും ഭീകരതയ്‌ക്കെതിരായ പോരാട്ടത്തിൽ ഇരട്ടത്താപ്പ് സ്വീകാര്യമല്ല എന്നും പ്രഖ്യാപനത്തിൽ ഊന്നിപ്പറഞ്ഞു. അതിർത്തി കടന്നുള്ള തീവ്രവാദ നീക്കങ്ങളെ ചെറുക്കാൻ അന്താരാഷ്ട്ര സമൂഹത്തോട് ആഹ്വാനം ചെയ്തതും ശ്രദ്ധേയമാണ്. ഇന്ത്യയുടെ ഒരു സുപ്രധാന നയതന്ത്ര വിജയത്തെ അടയാളപ്പെടുത്തുന്നതായിരുന്നു ഈ പ്രഖ്യാപനം. 

നയതന്ത്രപരമായ ഇടപെടലുകളും തന്ത്രപരമായ സ്വാധീനവും

ചൈനയ്ക്കും റഷ്യക്കും പുറമെ, പ്രധാനമന്ത്രി മോദി മറ്റ് നേതാക്കളുമായും കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തിയിരുന്നു. മ്യാൻമർ ആക്ടിംഗ് പ്രസിഡന്റ് മിൻ ഓങ് ലെയിംഗുമായി അദ്ദേഹം കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തി. ഇന്ത്യയുടെ 'സമീപപ്രദേശങ്ങൾ ആദ്യം' (Neighborhood First), 'ആക്ട് ഈസ്റ്റ്' (Act East), ഇന്തോ-പസഫിക് നയങ്ങൾ എന്നിവയുടെ കീഴിൽ മ്യാൻമറിന്റെ പ്രാധാന്യം മോദി എടുത്തു പറഞ്ഞു. ബെലാറഷ്യൻ പ്രസിഡന്റ് അലക്സാണ്ടർ ലുകാഷെങ്കോ, ഈജിപ്ഷ്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി മൊസ്തഫ മഡ്ബൂലി എന്നിവരുമായും പ്രധാനമന്ത്രി ഉഭയകക്ഷി കൂടിക്കാഴ്ചകൾ നടത്തി.

ലോകക്രമത്തിലെ അമേരിക്കയുടെ "ബുള്ളിയിങ് ബിഹേവിയറിനെ" വിമർശിച്ചുകൊണ്ട് ചൈനീസ് പ്രസിഡന്റ് ഷി ജിൻപിംഗ് തന്റെ ആമുഖ പ്രസംഗത്തിൽ, നേതാക്കളോട് ന്യായവും നീതിയും പാലിക്കണമെന്നും ശീതയുദ്ധ മാനസികാവസ്ഥയും ഭീഷണിപ്പെടുത്തുന്നതുമായുള്ള പെരുമാറ്റം എന്നിവയെ എതിർക്കാനും ആഹ്വാനം ചെയ്തു. ബഹുധ്രുവ ലോകക്രമത്തിനും അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങളിലെ ഏകപക്ഷീയമായ സമീപനങ്ങൾക്കും എതിരായ ഇന്ത്യയുടെ ദീർഘകാല വാദവുമായി അടുത്തുനിൽക്കുന്ന പ്രസ്താവനയായിരുന്നു ഇത്.

SCO ഉച്ചകോടിയിൽ ഇന്ത്യയ്ക്ക് അനുകൂലമായ ഘടകങ്ങൾ എന്തൊക്കെയാണെന്ന് നമുക്ക് നോക്കാം.

- ആഗോള അനിശ്ചിതത്വങ്ങൾക്കും ഇന്ത്യ-യുഎസ് ബന്ധത്തിലെ പിരിമുറുക്കങ്ങൾക്കും ഇടയിൽ, ചൈനയുമായും റഷ്യയുമായും പ്രധാനമന്ത്രി മോദിയുടെ ഇടപെടലുകൾ ഇന്ത്യ ഭീഷണികൾക്ക് വഴങ്ങാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നില്ല എന്ന് ഊട്ടിയുറപ്പിന്നതായിരുന്നു.

- അതിർത്തി കടന്നുള്ള ഭീകരതയ്‌ക്കെതിരായ ഇന്ത്യയുടെ ശക്തമായ നിലപാടിന് എസ്‌സി‌ഒയിൽ നിന്ന് ഏകകണ്ഠമായ പിന്തുണ ലഭിച്ചു, പഹൽഗാം ആക്രമണത്തെ നേരിട്ട് അപലപിച്ചും ഇരട്ടത്താപ്പ് നിരാകരിച്ചുമുള്ള പ്രഖ്യാപനം. ഇത് ആഗോളതലത്തിൽ തീവ്രവാദ വിരുദ്ധ ശ്രമങ്ങളിൽ ഇന്ത്യയുടെ വിശ്വാസ്യതയും നേതൃത്വവും വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.

- സാമ്പത്തിക നയതന്ത്രവും ആഗോള സ്ഥിരതയും: ആഗോള സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെ സ്ഥിരപ്പെടുത്താനുള്ള തങ്ങളുടെ പങ്കിനെക്കുറിച്ചുള്ള ഇന്ത്യയുടെയും ചൈനയുടെയും തിരിച്ചറിവും വ്യാപാര അസന്തുലിതാവസ്ഥ പരിഹരിക്കാനുള്ള അവരുടെ കരാറും, ആഗോള സാമ്പത്തിക ഭരണത്തിൽ ഇന്ത്യയെ ഒരു നിർണ്ണായക ശക്തിയാക്കും.

- ബഹുധ്രുവ ലോകക്രമം എന്ന കാഴ്ചപ്പാടിൽ റഷ്യയുമായും ചൈനയുമായും ഇന്ത്യ പുലർത്തുന്ന സഖ്യവും ശീതയുദ്ധ മാനസികാവസ്ഥയ്ക്കെതിരായ ഇന്ത്യയുടെ നിലപാടും കൂടുതൽ സമത്വവും സന്തുലിതവുമായ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര വ്യവസ്ഥയുടെ വക്താവെന്ന നിലയിൽ ഇന്ത്യയുടെ സ്ഥാനം നിർണയിക്കുന്നതാണ്. 

- വിവിധ ഉഭയകക്ഷി കൂടിക്കാഴ്ചകളിലൂടെയും SCO-യിലെ സജീവമായ പങ്കാളിത്തത്തിലൂടെയും, പ്രാദേശിക സ്ഥിരതയോടും വികസനത്തോടുമുള്ള പ്രതിബദ്ധതയാണ് ഇന്ത്യ പ്രകടിപ്പിച്ചത്. ഇത് ഇന്ത്യയുടെ 'Neighborhood First', 'Act East' നയങ്ങളെ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതാണ്.

മിത്രം-ശത്രു

ചുരുക്കത്തിൽ, പ്രാദേശിക സഹകരണത്തിലുള്ള തങ്ങളുടെ കാഴ്ചപ്പാട് വ്യക്തമാക്കാനും, തന്ത്രപരമായ പങ്കാളിത്തങ്ങൾ ഊട്ടിയുറപ്പിക്കാനും, നിർണ്ണായകമായ ആഗോള വിഷയങ്ങളിൽ സ്വാധീനം ഉറപ്പിക്കാനും ഇന്ത്യക്ക് ശക്തമായ ഒരു വേദിയായിരുന്നു SCO ഉച്ചകോടി. പ്രത്യേകിച്ച് ചൈനയുമായുള്ള നയതന്ത്രപരമായ മഞ്ഞുരുകലും ഭീകരവാദത്തിനെതിരായ SCOയുടെ ശക്തമായ നിലപടും ഇന്ത്യയ്ക്ക് അനുകൂലമാണ്.

ഒന്നാം ടേമില്‍ മിത്രമായിരുന്നു. രണ്ടാം ടേമില്‍ തീരുവ യുദ്ധത്തില്‍ ശത്രുവാക്കി മുദ്രകുത്തി. അങ്ങനെ മിത്രം എതിരായപ്പോള്‍ അകന്നുനിന്നവര്‍ അടുക്കാന്‍ അത് കാരണമായി. ചൈനയും ഇന്ത്യയും വീണ്ടും കൈകൊടുത്തു. ഒരു വശത്ത് റഷ്യ മറുവശത്ത് ചൈന. അമേരിക്കയെ അകറ്റിനിര്‍ത്തി പുതിയ ലോകകക്രമം ഉരുത്തിരിയുകയാണ്. അതില്‍ ഇന്ത്യയുടെ റോള്‍ നിര്‍ണായകമാണ്. തീരുവയില്‍ കോടതിയില്‍ നിന്ന് തിരിച്ചടി കിട്ടിയിട്ടും ട്രംപിന് കുലുക്കമില്ല. ചൈനയെ എക്കാലവും അങ്ങനെ വിശ്വസിക്കാനാകുമോ അമേരിക്കയെ പിണക്കി എത്രനാള്‍ നില്‍ക്കാനാകും. റഷ്യന്‍ എണ്ണ ഇന്ത്യക്ക് അങ്ങനങ്ങ് വിട്ടുകളയാന്‍ പറ്റുന്ന ഓഫറല്ല. ഈ ചോദ്യങ്ങളെല്ലാം മുന്നിലുണ്ട്. പുതിയ ചേരിയോട് ട്രംപിന്റെ നയം എന്താകും. തീരുവയില്‍ അടുത്ത നീക്കമുണ്ടാകുമോ. അതോ ട്രംപ് വഴങ്ങുമോ. ചോദ്യങ്ങള്‍ ഇനിയും ഏറെയുണ്ട്.

Content Highlights: India at SCO Summit 2025 | Modi with Putin & Xi, Terror Stand & US Angle