ഇറാന്റെ 'ടോൾ ബൂത്ത്' ദ്വീപിൽ ട്രംപും നെതന്യാഹുവും ഇച്ഛിച്ച മിന്നലാക്രമണം

അമേരിക്കൻ ഇടക്കാല തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ തൊട്ടുതലേന്നും ഇസ്രയേൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കഴിഞ്ഞ് ഒരാഴ്ചയ്ക്കും ശേഷമാണ് ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ ഇറാന്റെ തന്ത്രപ്രധാന ദ്വീപായ 'ഖെഷ്ം' ലക്ഷ്യമാക്കി അമേരിക്ക മിന്നലാക്രമണം നടത്തിയത്. ഇത് കേവലമൊരു സൈനിക നടപടിയായിരുന്നില്ല; മറിച്ച് അമേരിക്കൻ ആഭ്യന്തര രാഷ്ട്രീയം, ഇസ്രയേലിന്റെ സമ്മർദം, രാജ്യാന്തര ഇന്ധന വിപണി എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടുകിടക്കുന്ന സങ്കീർണ്ണമായ ഒന്നാണ്.

ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ ഏറ്റവും വലിയ ദ്വീപുകളിലൊന്നായ ഖെഷ്മിൽ ഇറാന്റെ വലിയൊരു ഭൂഗർഭ മിസൈൽ താവളവും നാവിക കേന്ദ്രവുമുണ്ട്. അമേരിക്കയ്ക്ക് ഭീഷണിയാകുന്ന ഇറാനിയൻ ഉപരിതല-വായു മിസൈൽ സംവിധാനങ്ങളെ നിർവീര്യമാക്കാനും രാജ്യാന്തര വാണിജ്യ കപ്പലുകൾക്ക് സുരക്ഷയൊരുക്കാനുമാണ് ആക്രമണം നടത്തിയതെന്നാണ് അമേരിക്കൻ സെൻട്രൽ കമാൻഡിന്റെ വാദം.

കഴിഞ്ഞ മാർച്ച് മുതൽ ഖെഷ്ം, ലാറക്ക് ദ്വീപുകൾക്കിടയിലൂടെയുള്ള ഇടുങ്ങിയ ഹോർമുസ് കടൽപ്പാതയിൽ ഇറാൻ കർശന നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. വാണിജ്യ കപ്പലുകളിൽനിന്ന് ഇറാൻ വൻതുക ഈടാക്കാൻ തുടങ്ങിയതോടെ ഖെഷ്ം ദ്വീപ് അക്ഷരാർഥത്തിൽ ഇറാന്റെ 'ടോൾ ബൂത്താ'യി മാറി. ഷിപ്പിങ് നിരീക്ഷണ ഏജൻസിയായ 'ലോയ്ഡ്സ് ലിസ്റ്റും' ഇതിനെ വിശേഷിപ്പിച്ചത് അങ്ങനെയാണ്. സുരക്ഷിതമായി കടലിടുക്ക് കടക്കാൻ രണ്ട് ദശലക്ഷം ഡോളർ വരെയാണ് ഈടാക്കുന്നത്. രാജ്യാന്തര ഉപരോധങ്ങൾ മറികടക്കാൻ ചൈനീസ് യുവാനിലും ക്രിപ്റ്റോ കറൻസിയിലുമാണ് ഇടപാടുകൾ.

ഇപ്പോൾ നടന്ന ആക്രമണത്തിന് പിന്നിൽ ഇസ്രയേൽ പ്രധാനമന്ത്രി ബെഞ്ചമിൻ നെതന്യാഹുവിന്റെ ശക്തമായ പ്രേരണയുണ്ടെന്ന് നയതന്ത്ര വൃത്തങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു. അടുത്തിടെ നടന്ന ഇസ്രയേൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ നെതന്യാഹുവിനും തീവ്ര വലതുപക്ഷ സഖ്യത്തിനും ഭൂരിപക്ഷം നഷ്ടമായിരുന്നു. അടിയന്തരാവസ്ഥാ സർക്കാരോ ദേശീയ ഐക്യ സർക്കാരോ രൂപീകരിക്കണമെങ്കിൽ ഇറാനുമായുള്ള യുദ്ധം കൂടുതൽ ശക്തമാകേണ്ടത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ നിലനിൽപ്പിന് അത്യാവശ്യമാണ്. കഴിഞ്ഞ ദിവസം ട്രംപുമായി നടത്തിയ ടെലിഫോൺ സംഭാഷണത്തിൽ നെതന്യാഹു വ്യോമാക്രമണത്തിനായി ശക്തമായ സമ്മർദം ചെലുത്തിയിരുന്നു.

തിരഞ്ഞെടുപ്പിന് മുൻപ് ഇറാനെതിരെ പുതിയ ആക്രമണങ്ങൾ ഉണ്ടാകില്ലെന്ന ഡോണൾഡ് ട്രംപിന്റെ വാഗ്ദാനമാണ് ഇതോടെ ലംഘിക്കപ്പെട്ടത്. യുദ്ധം കാരണം ഇന്ധനവില കുതിച്ചുയരുന്നതും പണപ്പെരുപ്പവും സാധാരണക്കാരായ അമേരിക്കക്കാരുടെ ജീവിതച്ചെലവ് ക്രമാതീതമായി വർധിപ്പിച്ചു. കോൺഗ്രസിന്റെ നിയന്ത്രണം നിലനിർത്താൻ പോരാടുന്ന റിപ്പബ്ലിക്കൻ സ്ഥാനാർഥികൾക്ക് യുദ്ധം വലിയൊരു രാഷ്ട്രീയ തിരിച്ചടിയാണ്. ഇതുവരെ 4700 കോടി ഡോളറിലേറെയാണ് യുദ്ധത്തിനായി അമേരിക്കൻ നികുതിദായകർക്ക് ചെലവഴിക്കേണ്ടി വന്നത്.

ഖത്തറിന്റെ മധ്യസ്ഥതയിൽ യു.എസ്-ഇറാൻ പ്രതിനിധികൾ തമ്മിൽ താത്കാലിക സമാധാന കരാറിനായി ചർച്ചകൾ പുരോഗമിക്കുമ്പോഴാണ് ഈ സൈനിക നടപടി. ചർച്ചകളിൽ പുരോഗതിയുണ്ടെന്നും നയതന്ത്ര പരിഹാരമാണ് ലക്ഷ്യമെന്നും യു.എസ്. വൈസ് പ്രസിഡന്റ് ജെ.ഡി. വാൻസ് പറയുമ്പോഴും, തിരഞ്ഞെടുപ്പ് തലേന്ന് സൈനികനീക്കം നടത്താൻ ട്രംപ് നിർബന്ധിതനാവുകയായിരുന്നു.

ഖെഷ്ം ദ്വീപിന് നേരെയുണ്ടായ ആക്രമണ വാർത്ത പുറത്തുവന്നതോടെ ഏഷ്യൻ വിപണിയിൽ ബ്രെന്റ് ക്രൂഡ് ഓയിൽ വില ബാരലിന് 105.25 ഡോളറായി ഉയർന്നു. പശ്ചിമേഷ്യൻ സംഘർഷം ആരംഭിക്കുന്നതിന് മുൻപ് ഇന്ത്യ ഇറക്കുമതി ചെയ്തിരുന്ന ക്രൂഡ് ഓയിലിന്റെ 40 ശതമാനത്തിലധികവും പാചകവാതകത്തിന്റെ 90 ശതമാനവും വന്നിരുന്നത് ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വഴിയായിരുന്നു.

ഇറാന്റെ നിയന്ത്രണങ്ങൾ കാരണം ടെഹ്‌റാനിലെ ഇന്ത്യൻ എംബസി വഴി നയതന്ത്ര ചർച്ചകൾ നടത്തിയാണ് പല കപ്പലുകളും മുൻപ് യാത്ര തുടർന്നത്. മേയ് മാസത്തിൽ 13 ഇന്ത്യൻ കപ്പലുകൾ ഇത്തരത്തിൽ കുടുങ്ങിക്കിടന്നിരുന്നു. ഒമാൻ തീരത്ത് കപ്പലിന് നേരെയുണ്ടായ ആക്രമണത്തിൽ ഒരു ഇന്ത്യൻ നാവികൻ കൊല്ലപ്പെടുകയുമുണ്ടായി. ഇതിനെത്തുടർന്ന്, ഹോർമുസ് വഴിയുള്ള യാത്രകളിൽ ഇന്ത്യൻ നാവികരെ നിയോഗിക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കണമെന്ന് ഓഗസ്റ്റിൽ കേന്ദ്ര ഷിപ്പിങ് മന്ത്രാലയം കർശന നിർദേശം നൽകിയിട്ടുണ്ട്.

ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തെയും പേർഷ്യൻ ഉൾക്കടലിനെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന പ്രധാന സമുദ്രപാത തടസ്സപ്പെടുന്നത് ഇന്ത്യയുടെ വിദേശ വ്യാപാരത്തെ പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കും. ഇൻഷുറൻസ് നിരക്കുകൾ വർധിക്കുന്നതും കപ്പലുകൾ ദീർഘദൂരം തിരിച്ചുവിടേണ്ടി വരുന്നതും ചരക്കുനീക്കച്ചെലവ് കൂട്ടും.

Content Highlights: The US attack on Iran's Qeshm Island in the Hormuz Strait intertwines with American politics, Israeli pressure, and international oil markets.